Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Older Conferences

Δείτε τον απολογισμό του συνεδρίου

Δείτε τον απολογισμό του συνεδρίου

Δείτε τον απολογισμό του Συνεδρίου

Δείτε τον απολογισμό του Συνεδρίου

More ...

 


Φεβρουάριος 2006                               Τεύχος 318

Η πορεία που ακολουθούν τα γεγονότα είναι λίγο-πολύ γνωστή και όχι πρωτοφανής, τουλάχιστον για εκείνους που παρακολουθούν το «παιχνίδι» του χρηματιστηρίου από κοντινή σκοπιά. Οι μετοχές πραγματοποιούν  υπεραξίες και οι προσδοκίες δικαιώνονται με τις μικρές διορθωτικές κινήσεις του Γενικού Δείκτη να αποτελούν αγοραστικές ευκαιρίες για τους επενδυτές. Δεν είναι λίγοι και εκείνοι  που εδώ και λίγες μέρες έχουν αρχίσει να «λοξοκοιτάζουν» προς τη Σοφοκλέους  και να ψάχνουν  χρηματιστηριακούς κωδικούς  σε κάποιο ξεχασμένο συρτάρι  από την εποχή του οδυνηρού  ’99.
Έχουν περάσει περίπου 7 χρόνια από τoν καιρό που απογοητευμένοι και οργισμένοι μικρο-επενδυτές κατασκήνωναν έξω από το κτίριο της οδού Σοφοκλέους  απαιτώντας τα χρήματα που χάθηκαν στις «μετοχές-φούσκες». Πόσο έχουν αλλάξει όμως τα πράγματα και ποια είναι εκείνα τα στοιχεία που διαφοροποιούν  το «τότε» από το «τώρα»; Σε τι διαφέρει η άνοδος  του ’99 από τη σημερινή;
Μια από τις βασικότερες οικονομικές έννοιες η οποία επιβεβαιώνεται  και υπογραμμίζεται  καθημερινά από όλες τις εκφάνσεις της οικονομικής μας ζωής  είναι η θεωρία των οικονομικών κύκλων. Έτσι και η χρηματιστηριακή αγορά πραγματοποιεί διαχρονικούς κύκλους ανόδου και καθόδου με διαφορετική κάθε φορά διάρκεια, μέγεθος και ένταση. Η άνοδος διαδέχεται την πτώση και πάλι από την αρχή.
Είναι γεγονός ότι ο Γενικός Δείκτης του Χ.Α. έχει πραγματοποιήσει, από την αρχή του έτους, μια από τις μεγαλύτερες αποδόσεις μεταξύ αυτών των ανεπτυγμένων χωρών. Βροχή πέφτουν καθημερινά οι αναλύσεις και τα reports διεθνών επενδυτικών οίκων τα οποία στηρίζουν και προτείνουν ελληνικές επιχειρήσεις -και δη τις τράπεζες-  ενισχύοντας έτσι το χρηματιστηριακό κλίμα και ανεβάζοντας τον πήχυ και τις προσδοκίες  -και κατά συνέπεια και το Γενικό Δείκτη- σε υψηλότερα επίπεδα. Χαρακτηριστικό είναι το γεγονός των συνεχώς αυξανόμενων τιμών-στόχων ειδικότερα τον τελευταίο καιρό, ελέω των αναμενόμενων εταιρικών αποτελεσμάτων της χρήσης του 2005. «Συνεργός» στην όλη ατμόσφαιρα αποτελούν και οι φήμες για deals και placements, οι οποίες αναζοπυρώνουν το ενδιαφέρον και κρατούν τους ενδιαφερόμενους σε εγρήγορση.
Παρακολουθώντας την πορεία της αγοράς, αναπόφευκτος είναι για πολλούς ο συνειρμός της ιστορίας του 1999 με τα σημερινά τεκταινόμενα. Το πόσο δίκαιο ή άδικο είναι να συγχαίονται τα δύο γεγονότα είναι θέμα υποκειμενικό. Αξίζει όμως να τονιστούν κάποια σημεία, τα οποία θα αναδείξουν κάποιες σημαντικές  παραμέτρους που παίζουν το δικό τους ρόλο στο «σίριαλ» του χρηματιστηρίου. Στις 2 Ιανουαρίου του 1997 ο Γενικός Δείκτης βρίσκεται στις 954 μονάδες και εκείνη η συνεδρίαση αποτελεί τον πρόλογο του έργου που έληξε τον Σεπτέμβριο του 1999 που βρήκε τον Δείκτη στις 6.355 μονάδες και ενισχυμένο κατά 566%. Αξίζει όμως να υπογραμμιστεί κάτι όσον αφορά την πορεία του Δείκτη στο ράλι του 1997-1999. Στις 21 Ιουλίου του 1998 ο Γενικός Δείκτης κορυφώνει βραχυπρόθεσμα στις 2.825 μονάδες και στις 12 Οκτωβρίου του ίδιου έτους ο δείκτης έχει ολοκληρώσει την διόρθωσή του και βρίσκεται στις 1.739 μονάδες. Από την επόμενη συνεδρίαση  ο Γενικός Δείκτης εκτοξεύεται και κορυφώνεται στις 6.355 μονάδες στις 17/9/99. Η δεύτερη φάση της ανόδου διαρκεί περίπου 11 μήνες και η άνοδος είναι περί των 4.616 μονάδων (άνοδος 265%). Ας έρθουμε στο σήμερα. Ο Γενικός Δείκτης στις 12 Μαρτίου του 2003 βρίσκεται στις 1.477 μονάδες. Σε κάτι λιγότερο από τρία χρόνια ο Γενικός Δείκτης διέγραψε μια ανοδική πορεία κορυφώνοντας –προς στιγμήν- στις 4.170 μονάδες (αύξηση 182%).
Σκοπός της παραπάνω ανασκόπησης είναι να παραθέσει τις δύο πορείες έτσι ώστε να βγάλει ο καθένας τα δικά του συμπεράσματα ως προς την ταχύτητα της πορείας του Δείκτη αλλά και την ορμή του στη μια περίπτωση  αλλά και στην άλλη. Ποια είναι όμως τα στοιχεία που τη συνθέτουν και ποια εκείνα που έχουν διαφοροποιηθεί σήμερα;


Μια διαφορετική άνοδος
Χωρίς αμφιβολία, οι μόνοι τρόποι για να επουλωθούν οι πληγές και να ιαθεί η λαβωμένη ψυχολογία των επενδυτών μετά την εμπειρία του 1999, είναι δύο. Πρώτα ο χρόνος και μετά η παιδεία. Οι λόγοι που οδήγησαν στα γεγονότα εκείνα ήταν πολλοί. Το γεγονός όμως ότι το συντριπτικό ποσοστό των επενδυτών που πήρε μέρος στο «παιχνίδι» δεν είχε ιδέα για το τι είναι χρηματιστήριο, είναι αδιαμφισβήτητο. Σήμερα, όπως θα παρατηρήσουμε, ο Γενικός Δείκτης έχει πραγματοποιήσει αυτήν την άνοδο χωρίς τους μικρο-επενδυτές να έχουν δώσει την παραμικρή ώθηση. Τώρα σιγά σιγά αρχίζουν να ξυπνούν αλλά η διστακτικότητα είναι ολοφάνερη. Τα στοιχεία του Κεντρικού Αποθετηρίου Αξιών είναι διαφωτιστικά. Κατά το έτος 1998 ανοίχτηκαν 389.812 νέες μερίδες επενδυτών, ενώ το 1999 ανοίχτηκαν 1.114.361. Παρατηρώντας τα αντίστοιχα στοιχεία για τα τελευταία χρόνια παρατηρούμε ότι το 2004 ανοίχτηκαν 42.868 νέες μερίδες ενώ το 2005 μόλις 30.812.
Είναι γεγονός ότι εκείνοι που συμμετέχουν ουσιαστικά πλέον στην αγορά είναι οι επαγγελματίες του χώρου. Οι μικροεπενδυτές έδωσαν τη θέση τους σε γνώστες της αγοράς, οι οποίοι κατέχουν την απαιτούμενη εμπειρία και είναι γνώστες των κανόνων που διέπουν την  αγορά. Οι εταιρίες λήψης και διαβίβασης εντολών καθώς και οι χρηματιστηριακές εταιρίες που λειτουργούν σήμερα δεν μπορούν σε κανένα βαθμό να συγκριθούν σε αριθμό με εκείνον που λειτουργούσε τότε. Η πτώση του ’99 θα μπορούσαμε να πούμε ότι «ξεκαθάρισε» ως ένα βαθμό της εταιρίες που ιδρύθηκαν τότε για να καλύψουν τις «βραχυπρόθεσμες ανάγκες».
Δεν είναι όμως μόνο οι Έλληνες επαγγελματίες που ασχολούνται με το ελληνικό χρηματιστήριο αλλά και οι ξένοι θεσμικοί και τα διεθνή funds τα οποία δείχνουν, όσο περνάει ο καιρός, όλο και μεγαλύτερο ενδιαφέρον για τις ελληνικές επιχειρήσεις και την ελληνική αγορά. Αυτό όμως το ενδιαφέρον δεν γεννήθηκε μια μέρα δια μαγείας. Χρειάστηκαν να παρθούν δραστικά μέτρα από πολλούς φορείς για να μπορούμε να ισχυριζόμαστε ότι η ελληνική αγορά του 2006 δεν έχει καμιά απολύτως σχέση με την αγορά του ’99. Το θεσμικό πλαίσιο της ελληνικής χρηματιστηριακής αγοράς έχει αναπροσαρμοστεί ουκ ολίγες φορές με τέτοιο τρόπο ώστε να διασφαλίζεται  όσο το δυνατόν περισσότερο η ασφάλεια των συναλλαγών και των συναλλασσόμενων. Η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς έχει λάβει δραστικά μέτρα έτσι ώστε να θωρακίσει την αγορά απέναντι στην ανεξέλεγκτη κερδοσκοπία καθώς και στην χειραγώγιση των μετοχών. Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα του λεγόμενου «αέρα». Το 1999 κάθε επενδυτής θα μπορούσε να αγοράσει «αέρα» με Τ+29. Με άλλα λόγια να αγοράσει την μια μέρα όσες μετοχές ήθελε και μέσα στις 29 επόμενες μέρες να πουλήσει τις ίδιες μετοχές, βάζοντας τα κέρδη στην τσέπη και μη έχοντας βάλει ούτε δραχμή μέσα στο «παιχνίδι». Τα πράγματα σήμερα έχουν αλλάξει καθώς το περιθώριο του «αέρα» έχει περιοριστεί στο T+3 και εκτός των άλλων η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς έχει εξαγγείλει νέα μέτρα περαιτέρω θωράκισης του θεσμού του Τ+3 με ειδικές συμβάσεις και περιορισμό του μεγέθους του «αέρα» σε ποσοστό ανάλογο με το υπάρχον χαρτοφυλάκιο του κάθε επενδυτή.
Δεν είναι μόνο αυτά που έχουν αλλάξει από τότε. Οι ισολογισμοί και οι λοιπές οικονομικές καταστάσεις των εταιριών καταρτίζονται βάσει των Διεθνών Λογιστικών Προτύπων, γεγονός που καθιστά την αποτίμηση των εταιριών πιο ρεαλιστική. Το window dressing των εταιριών είναι αναπόφευκτο κακό, αλλά σημασία έχει ο τρόπος εκείνος που σε κάνει να ψηλαφίζεις σε μεγαλύτερο βαθμό την αλήθεια. Οι στρεβλώσεις στις καταστάσεις είναι περιορισμένες και το γεγονός ότι πλέον κάθε πολίτης μπορεί να κοιτάξει οποιαδήποτε στιγμή τα αποτελέσματα της κάθε εισηγμένης μέσω της επίσημης ιστοσελίδας του Χρηματιστηρίου Αθηνών κάνει τις εταιρίες πιο υπεύθυνες για τα  οικονομικά αποτελέσματα που δημοσιοποιούν.
Είναι κοινός τόπος ότι οι μετοχοποιήσεις και οι διαρθρωτικές αλλαγές στην ελληνική οικονομία έχουν τραβήξει τα βλέμματα των ξένων επενδυτών, οι οποίοι είναι υποστηρικτές της μείωσης της συμμετοχής του δημοσίου στο επιχειρηματικό γίγνεσθαι της εκάστοτε χώρας στο όνομα της απελευθέρωσης των αγορών και της ελεύθερης οικονομίας. Χαρακτηριστικό είναι να αναφέρουμε τις πρόσφατες εξαγγελίες για την απελευθέρωση της ηλεκτρικής ενέργειας. Παράλληλα, η κυβέρνηση προχωράει το πρόγραμμα των αποκρατικοποιήσεων, το οποίο θα αποτελέσει νέο πόρο άντλησης κεφαλαίων. Σύντομα, προωθείται η πώληση του 10%-15% της ΑTE Bank, η ιδιωτικοποίηση της Emporiki Bank, η είσοδος του Ταχυδρομικού Ταμιευτηρίου και του Διεθνή Αερολιμένα «Ελευθέριος Βενιζέλος» στο Χ.Α, κ.ά.  Όλα αυτά, καθώς και τα επίσημα στοιχεία του Κ.Α.Α. δείχνουν ότι οι ξένοι επενδυτές επενδύουν τα κεφάλαιά τους στην ελληνική αγορά, την οποία θεωρούν πλέον αρκετά ώριμη. Συγκεκριμένα, η συμμετοχή των ξένων επενδυτών στη συνολική κεφαλαιοποίηση του Χ.Α στο τέλος του 2005 άγγιξε το 40,3%, ενώ η συμμετοχή στο δείκτη υψηλής κεφαλαιοποίησης (FTSE/ASE-20) την ίδια χρονική στιγμή ανερχόταν στο 44,5%. 


Επίλογος
Το χρηματιστήριο είναι σε μεγάλο βαθμό και παιχνίδι ψυχολογίας και οι Έλληνες έχουν έμφυτη την τάση της παρόρμησης και του ενθουσιασμού. Η πιο ορθολογική συμπεριφορά είναι η τοποθέτηση εφικτών στόχων και συγκεκριμένων αποδόσεων και με αυστηρή πειθαρχία να πάρεις τα κεκτημένα και να αφήσεις τις όποιες πιθανές υπεραποδόσεις. Στην παραπάνω ανάλυση, παραθέσαμε κάποια γεγονότα τα οποία διαφοροποιούν τις τότε συνθήκες από τις τωρινές. Εδώ όμως πρέπει να υπογραμμιστεί ότι τίποτα από τα παραπάνω δεν κάνει το χρηματιστηριακό «παιχνίδι» να παύει να είναι «παιχνίδι». Το μόνο που αλλάζει είναι οι παίχτες και μερικές φορές οι κανόνες. Το χρηματιστήριο, δυστυχώς ή ευτυχώς, είναι ο τόπος που μπορεί να  βρει κανείς τα όρια της απληστίας αλλά και του φόβου του.


Του Ηλία Δ. Δασκαλόπουλου, Οικονομολόγου (ΒSc)

  Περιεχόμενα
Editorial: Έξι χρόνια μετά...
Επενδύσεις: «ΜΑΧΕΣ ΓΙΓΑΝΤΩΝ» ΣΤΗΝ ΣΟΦΟΚΛΕΟΥΣ
Επενδύσεις: Ανοχή στον κίνδυνο δείχνουν οι επενδυτές
Αφιέρωμα: Γαλακτοβιομηχανίες: Σκληρές μάχες χωρίς θύματα!
Θέμα: ΤΡΑΠΕΖΕΣ: ΣΤΡΟΦΗ ΠΕΛΑΤΩΝ ΠΡΟΣ ΤΙΣ ΠΡΟΘΕΣΜΙΑΚΕΣ ΚΑΤΑΘΕΣΕΙΣ
Αφιέρωμα: ΕΤΑΙΡΙΕΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΥ: ΑΓΩΝΑΣ ΔΡΟΜΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΟΤΗΤΑ
Αφιέρωμα: Μαζική Εστίαση: Σε φάση περισυλλογής
¶ρθρο: H Ελληνική Επενδυτική Δραστηριότητα και η διείσδυση των Ελληνικών Τραπεζών στα Βαλκάνια
¶ρθρο: Coca-Cola 3Ε: Συνδυασμός αμυντικού τίτλου και growth story
Θέμα: ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΑΓΟΡΕΣ ΕΜΠΟΡΕΥΜΑΤΩΝ : Ανασκόπηση για το Μήνα Ιανουάριο του 2006
Θέμα: H Αγορά του Aλουμινίου
¶ρθρο: Από το 1999... έως σήμερα
Θέμα: «Μάχες» στην αγορά του ψωμιού

 Όροι και προϋποθέσεις του site