Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Older Conferences

Δείτε τον απολογισμό του συνεδρίου

Δείτε τον απολογισμό του συνεδρίου

Δείτε τον απολογισμό του Συνεδρίου

Δείτε τον απολογισμό του Συνεδρίου

More ...

 


Ιανουάριος-Φεβρουάριος 2008                              

Τεύχος 339

AΡΘΡΟ


ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΚΑΙ ΤΕΧΝΗ.
ΜΙΑ ΤΕΧΝΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ
Επενδύοντας στην Αγορά Έργων Τέχνης*



Του Σπύρου Παπαθανασίου,
Οικονομολόγου (MSc, Phd Cand),
Επιστημονικού Συνεργάτη Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου.




Περίληψη


Στο παρόν άρθρο επιχειρείται μια «τεχνική» και «τεχνοκρατική» προσέγγιση του διπτύχου «Οικονομία και Τέχνη». Κοινός τόπος είναι ότι η τέχνη υπάρχει - λειτουργεί μέσα στο κοινωνικό γίγνεσθαι που δρα δυναμικά και δεν είναι αποκομμένη από αυτό. Δεδομένου ότι ζούμε στο αιώνα των Αγορών όπου όλα πωλούνται και αγοράζονται στη βάση της προσφοράς και της ζήτησης όλοι λειτουργούμε ως επενδυτές που προσπαθούμε να μεγιστοποιήσουμε τον πλούτο μας.
Ακολούθως, την τελευταία περίοδο στα ήδη υπάρχοντα δημοφιλή προϊόντα των χρηματοοικονομικών αγορών (μετοχές, νομίσματα, εμπορεύματα, κ.λπ.) έχει προστεθεί ένα ακόμη: η Αγορά Έργων Τέχνης. Συγκεκριμένα εξετάζονται η συσχέτιση της Τέχνης με άλλες χρηματοοικονομικές αγορές καθώς και πώς κάθε επενδυτής ή συλλέκτης μέσω της Τέχνης, εκτός από την τέρψη των αισθήσεων του, της ψυχής και της καρδιάς του, θα επιτύχει καλύτερη τοποθέτηση για τις αποταμιεύσεις του. Παράλληλα, εξετάζονται τα χαρακτηριστικά της Αγοράς Τέχνης, οι παράγοντες ζήτησης της, οι τάσεις της καθώς και η συμβολή της στη βέλτιστη διαφοροποίηση του χαρτοφυλακίου του φιλότεχνου – επενδυτή.

1. Εισαγωγή


Kοινός τόπος είναι τα τελευταία χρόνια τα Έργα Τέχνης εκτός από την αισθητική και συνάμα καλλιτεχνική τους αξία να λειτουργούν και ως επενδυτικό εργαλείο. Αυτό οφείλεται στο ότι ζούμε στον αιώνα των Αγορών όπου όλα πωλούνται και αγοράζονται με βάση την προσφορά και τη ζήτηση. Στο πλαίσιο αυτό όλοι λειτουργούμε ως επενδυτές που προσπαθούμε να μεγιστοποιήσουμε τον πλούτο μας.
Η Αγορά Έργων Τέχνης έχει εξελιχθεί τα τελευταία χρόνια ως μια ραγδαία αναπτυσσόμενη αγορά η οποία προσφέρει πολύ υψηλές επιδόσεις.
Η ιδιαίτερη άνθηση που παρατηρείται στην εν λόγω αγορά οφείλεται στη μεγάλη ρευστότητα που υπάρχει στο παγκόσμιο οικονομικό σύστημα και στις υψηλές τιμές της αγοράς των εμπορευμάτων και πρώτων υλών (χαλκός, αλουμίνιο, κ.λπ.). Αποτέλεσμα είναι, διεθνείς οίκοι όπως, οι Christies και Sotheby’s να ανακοινώνουν σημαντική αύξηση στις πωλήσεις τους.


 



2.  Ποσοτικά Μεγέθη Αγοράς Έργων Τέχνης


Παρατηρώντας το γράφημα 1 βλέπουμε ότι οι τιμές των έργων τέχνης από το 2001 και μετά σημειώνουν εκρηκτική άνοδο. Παρατηρώντας το γράφημα 1  κατά την Artprice  διαφαίνεται ότι οι τιμές των έργων τέχνης έχουν εκτοξευθεί σε πολύ υψηλά επίπεδα, με τον μέσο όρο των τιμών των έργων να κυμαίνεται πολύ πάνω από την μέση εκτίμηση. Το παραπάνω καθιστά την συγκεκριμένη αγορά ένα επιπλέον «όπλο» στην επενδυτική φαρέτρα κάθε διαχειριστή χαρτοφυλακίου ή και μεμονωμένου επενδυτή. Επιπλέον, στα τέλη του προηγούμενου Μαΐου οι τιμές των έργων που διαπραγματευόταν στις δημοπρασίες της Ν. Υόρκης ήταν κατά 56% αυξημένες σε σχέση με εκείνες που σημειώθηκαν στην κερδοσκοπική «φούσκα» του 1990.



Στο γράφημα 2 εμφανίζονται τα ετήσια έσοδα από πωλήσεις (δημοπρασίες) Έργων Τέχνης. Σημαντικό είναι το γεγονός ότι για πρώτη φορά, το 2006 τα έσοδα της εν λόγω αγοράς ξεπέρασαν τα 5 δισ. ευρώ σε παγκόσμιο επίπεδο. Στο γράφημα 3 παρουσιάζεται ο όγκος των συναλλαγών στην Αγορά Έργων Τέχνης παγκοσμίως.



Συγκεντρωτικά ένα σύνολο 6.130 καλλιτεχνών σημείωσε νέα ρεκόρ τιμών για τα Έργα Τέχνης του στις δημοπρασίες μέσα στο 2006 σύμφωνα με το Artnet. Κοινός τόπος είναι ότι η ιδιαίτερη άνθηση που παρατηρείται στην εν λόγω αγορά, όπως προαναφέρθηκε, οφείλεται στη μεγάλη ρευστότητα που υπάρχει στο παγκόσμιο οικονομικό σύστημα, στην αναζήτηση εναλλακτικών μορφών επένδυσης και στις υψηλές τιμές της αγοράς των εμπορευμάτων και πρώτων υλών. Επίσης, πολλές κατηγορίες επενδυτών, αποκομίζοντας τεράστια κέρδη από συναλλαγές σε μετοχές ή εμπορεύματα τοποθετούνται στην Αγορά Έργων Τέχνης.
Εκπρόσωποι του οίκου Sotheby’s θεωρούν ότι δεν υπήρξε ποτέ άλλη εποχή στην οποία να διατίθενται τόσα πολλά χρήματα για έργα τέχνης και σε τόσα πολλά σημεία του πλανήτη (ΗΠΑ, Ευρώπη, Ρωσία, Κίνα, Ινδία).  Παράλληλα, θεωρούν ότι στην παρούσα συγκυρία η ζήτηση ξεπερνά κατά πολύ την προσφορά.


3. Ζήτηση


Παραδοσιακά, η ζήτηση στην συγκεκριμένη αγορά προέρχεται τόσο από τους συλλέκτες όσο και από τους επενδυτές. Ωστόσο τα τελευταία χρόνια διαμορφώνεται μια γενιά αγοραστών οι οποίοι πλειοδοτούν σε σχέση με τους παραδοσιακούς συλλέκτες και τα μουσεία. Η νέα αυτή κατηγορία αγοραστών διαθέτει πολύ μεγάλη περιουσία, η οποία αποκτήθηκε πρόσφατα. Λόγω της οικονομικής τους επιφάνειας δεν τους απασχολούν οι τιμές των έργων τέχνης για αυτό και πλειοδοτούν σε υψηλότερες τιμές με αποτέλεσμα την άνοδο των τιμών των έργων. Εξαιτίας, λοιπόν,  της μεγάλης ρευστότητας που επικρατεί στο παγκόσμιο σύστημα, πολλοί θεωρούν την Αγορά Έργων Τέχνης ως επενδυτική ευκαιρία. Η νέα κατηγορία φιλότεχνων έχει συνεισφέρει και το δικό τρόπο σκέψης και δράσης αναφορικά με την συναλλακτική διαδικασία στον χώρο της τέχνης. Τα άτομα αυτά είναι κυρίως ενασχολούμενοι με τις χρηματαγορές – κεφαλαιαγορές, οι οποίοι όπως στην επαγγελματική τους ζωή παίρνουν γρήγορα αποφάσεις έτσι και στην Τέχνη σε πολύ μικρό χρονικό διάστημα θέλουν να  αποκτήσουν πλούσιες καλλιτεχνικές συλλογές.
Η επένδυση σε Έργα Τέχνης αφορά σε μια τάση επιστροφής στις εμπράγματες αξίες όταν η εμπιστοσύνη σε διαπραγματεύσιμους τίτλους στα χρηματιστήρια περιορίζεται. O προσανατολισμός στα Έργα Τέχνης ακολουθεί χρονικά, με υστέρηση, την έντονη αύξηση των τιμών στα ακίνητα και συντελείται λίγο αργότερα από την κίνηση των εμπορευμάτων.


4. Χαρακτηριστικά


Η αγορά έργων τέχνης λειτουργεί σε όρους των άλλων αγορών αλλά με κάποιες ιδιομορφίες. Ως επένδυση θεωρείται σημαντικά αποδοτική. Οι παράγοντες που την επηρεάζουν είναι κατά τεκμήριο μακροοικονομικοί (επιτόκια, πληθωρισμός, κ.λπ.). Παράλληλα η συγκεκριμένη αγορά λειτουργεί στα πλαίσια του παγκόσμιου οικονομικού κύκλου (ανοδικός κύκλος, ύφεση). Οι διάφοροι εξωγενείς παράγοντες όπως παγκόσμιες καταστροφές, πλημμύρες, σεισμοί, πόλεμοι, εισβολές, τρομοκρατικές απειλές επηρεάζουν ευθέως την Αγορά Έργων Τέχνης. Μια μικρή αναδρομή σε περιόδους υψηλής οικονομικής ανάπτυξης και παράλληλης ανάπτυξης της συγκεκριμένης αγοράς θα μας πείσει για την άμεση αλληλεξάρτησή τους. Στο γράφημα 4 που ακολουθεί παρουσιάζεται ο δείκτης τέχνης MeiMozes σε σχέση με τον αμερικανικό δείκτη μετοχών S&P-500. Η συσχέτιση ανάμεσα στους δύο δείκτες είναι εμφανής. Μια καλή οικονομική συγκυρία δίνει την ρευστότητα στην εν λόγω αγορά με τρόπο που να αυξάνεται η ζήτηση των έργων και οι πωλητές να φέρνουν στην αγορά νέα έργα. Παράλληλα η περιορισμένη προσφορά έργων αυξάνει τις τιμές και πυροδοτείται η ανοδική διαδικασία της αγοράς. Επιπρόσθετα, η αγορά συναλλάγματος έχει σημαντικό ρόλο, δεδομένου ότι π.χ. η σημαντική αύξηση του ευρώ έναντι του δολαρίου που συντελείται τα τελευταία έτη αυξάνει την ελκυστικότητα των Έργων Τέχνης που δημοπρατούνται στην Αμερική προς όφελος των ευρωπαίων συλλεκτών και επενδυτών. Επιπλέον, οι προσδοκίες για διατήρηση ή όχι της ανοδικής τάσης  των τιμών συντηρούν ή όχι το επενδυτικό ενδιαφέρον.
Τονίζεται ότι τα ζητούμενα Έργα Τέχνης συνδυάζουν χαρακτηριστικά όπως σπανιότητα, διαφάνεια στην προσέλευσή τους, πολλές φορές άριστη κατάσταση και ανήκουν αρκετές φορές στην καλύτερη περίοδο των δημιουργών τους. Επιπλέον, μερικοί παράμετροι που καθορίζουν τις τιμές των Έργων Τέχνης είναι η έκθεσή τους σε γκαλερί, σε αίθουσες τέχνης, η αποδοχή των έργων και των δημιουργών στη συνείδηση των συλλεκτών, των κριτικών, αλλά και η προβολή των έργων από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης καθώς και η ζήτηση από το ευρύ φιλότεχνο κοινό.
Αναφορικά με τα άλλα χαρακτηριστικά της Αγοράς Έργων Τέχνης είναι εμφανής η επικράτηση σε οικονομικό επίπεδο των «παλαιών ζωγράφων» (Old Masters). Η σπανιότητα και ο περιορισμένος αριθμός των έργων τους παρά το γεγονός ότι καλύπτουν πολλά χρόνια ζωγραφικής, πολλά καλλιτεχνικά κινήματα – σχολές, τεχνοτροπίες, συνετέλεσαν τόσο στη συγκράτηση των τιμών τους σε υψηλά επίπεδα ακόμα και σε περίοδο παγκόσμιας ύφεσης.


Nέο χαρακτηριστικό της Αγοράς Έργων Τέχνης είναι η αυξημένη ζήτηση για έργα «νέων καλλιτεχνών» (γεννημένοι μετά το 1940). Τα έργα των «νέων καλλιτεχνών» διαπραγματεύονται σε τιμές κάτω από τα δέκα χιλ. δολάρια, γεγονός που παρέχει τη δυνατότητα για δυναμικότερη αύξηση των τιμών. Η παραπάνω προοπτική είναι καταλυτική διότι προσφέρει επιπλέον ρευστότητα στην αγορά. Αυτό γίνεται γιατί τα έργα των «νέων καλλιτεχνών» έχουν χαμηλότερες τιμές από τους κλασικούς όπως ο Πικάσο. Συνεπώς, εισέρχονται στη συγκεκριμένη αγορά νέοι επενδυτές – συλλέκτες με χαμηλότερη οικονομική δυνατότητα και εν ολίγοις το μέγεθος της αγοράς αυξάνεται.    
Εξαιτίας της ιδιαίτερα θετικής συγκυρίας, με αποτέλεσμα τη μεγάλη αύξηση των τιμών, έχει παρατηρηθεί πολλά έργα που αγοράστηκαν τα τελευταία χρόνια να επανατοποθετούνται στην Αγορά προς πώληση σε πολύ υψηλότερες τιμές. Αυτό αποδεικνύει ότι η επένδυση σε έργα τέχνης είναι εξαιρετικά αποδοτική, γενικά, αλλά και ειδικά για εκείνους που διαμόρφωσαν τα επενδυτικά τους χαρτοφυλάκια την δεκαετία του 1990.
Αξιοσημείωτο χαρακτηριστικό της αγοράς είναι η αύξηση των αγοραστών από τις Ασιατικές Χώρες (κυρίως Κίνα), όπου η ανερχόμενη αστική τάξη δαπανά χρήματα, μανιωδώς, σε έργα τέχνης της Δύσης. Για το λόγο αυτό, ο οίκος Sotheby’s δημιούργησε ένα νέο τμήμα μοντέρνας κινέζικης τέχνης στη Ν. Υόρκη και πραγματοποίησε την πρώτη δημοπρασία στις 31 Μαρτίου με περισσότερα από 200 Έργα Τέχνης. Σύμφωνα με το Artron ο τζίρος της παγκόσμιας αγοράς μοντέρνας και σύγχρονης κινέζικης τέχνης, βάση των δημοπρασιών σε Κίνα και Χονγκ Κονγκ υπολογίστηκε σε 540 εκατ. δολάρια και σύμφωνα με το Sotheby’s αναπτύσσεται ταχύτατα.  Παράλληλα, ο οίκος Sotheby’s από την αγορά των Έργων Ασιατικής Τέχνης  σημείωσε έσοδα  της τάξης των 248 εκατ. δολάρια και αύξηση 47%. Παράλληλα με την Κινέζικη Τέχνη νέα ρεκόρ τιμών γνωρίζει και η Ινδική Τέχνη αφού στις δημοπρασίες που διοργανώθηκαν από τους Christie’s και Sotheby’s στη Ν. Υόρκη όλοι οι πίνακες προς πώληση βρήκαν ενθουσιώδεις αγοραστές. Σημαντικά ποσά για την αγορά Έργων Τέχνης δαπανώνται και στη Ρωσία. Η άνοδος των πρώτων υλών συντελούν στη σημαντική βελτίωση της ρωσικής οικονομίας, με αποτέλεσμα όλο και περισσότεροι Ρώσοι να επενδύουν στην Αγορά Τέχνης, οι γκαλερί να απολαμβάνουν μεγάλα κέρδη και οι τιμές των σύγχρονων Έργων Τέχνης να σημειώνουν τιμές ρεκόρ. Επιπλέον, στην παραπάνω χώρα συντελέστηκε σχετικά πρόσφατα, η δημιουργία κέντρου σύγχρονης τέχνης με την ονομασία  "Winzanof"  αξίας 4 εκατ. δολαρίων. Ο οίκος Sotheby’s  ανακοίνωσε ότι οι πωλήσεις Έργων Ρωσικής Τέχνης εκτοξεύθηκαν, αποφέροντας 135,6 εκατ. δολάρια, σημειώνοντας αύξηση της τάξης του 166%. Επίσης, οι συλλέκτες της κύριας τέχνης μετακινούνται στη Λατινοαμερικάνικη τέχνη, κρίνοντας από τις πωλήσεις του Christie’s και του Sotheby’s στη Ν. Υόρκη.
Πολλοί συλλέκτες είναι πελάτες private banking τραπεζών. Τα τελευταία προσφέρουν, πλέον, επενδύσεις σε Έργα Τέχνης και περιλαμβάνουν ολοκληρωμένο φάσμα υπηρεσιών (πραγματογνωμοσύνη & εκτίμηση, παροχή νομικών συμβουλών, χορήγηση δανείου – χρηματοδότησης, ασφάλιση, συντήρηση, παρουσίαση και τεκμηρίωση). Για να γίνει κάποιος πελάτης σε private banking τραπεζών θα πρέπει να έχει διαθέσιμα πάνω από 300.000 ευρώ και οι συμβουλές των τμημάτων αυτών δεν περιορίζονται μόνο σε «κλασικές» επενδύσεων όπως, μετοχές, ομόλογα, αμοιβαία, κ.λπ., αλλά και σε Έργα Τέχνης, ακίνητα, κ.λπ. Ο επενδυτής – συλλέκτης που απευθύνεται σε τμήμα private banking τράπεζας μπορεί να αγοράσει Έργα Τέχνης που έχουν ήδη μεγάλη αξία ή να επενδύσει στην υπεραξία που μπορούν να αποκτήσουν μετά από κάποια χρόνια φθηνά έργα άσημων καλλιτεχνών που πιθανώς να γίνουν γνωστοί αργότερα.


5. Τάσεις


Όπως προαναφέρθηκε οι τιμές των Έργων Τέχνης έχουν υπερδιπλασιαστεί από το 1996. Αναφορικά με την εξέλιξη των τιμών των Ελληνικών Έργων Τέχνης τα αποτελέσματα είναι εξαιρετικά. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα τόσο ο οίκος Bonhams όσο και ο Sotheby’s  να διοργανώνουν αρκετά "Greek Sales".
Στο γράφημα 5 παρουσιάζεται η αξία των συναλλαγών από τις δημοπρασίες για το 2006 ανα κατηγορία Έργων Τέχνης. Ειδικότερα, η ζωγραφική κατέχει το 75,7% της συναλλακτικής αξίας για το 2006, η γλυπτική το 7,9%, οι εκτυπώσεις το 2,6% και η φωτογραφία το 2,2%. Επίσης,  στο γράφημα 6 φαίνεται ο όγκος των συναλλαγών της αγοράς Έργων Τέχνης για το 2006 κατά κατηγορία.
Σύμφωνα με μελέτη της γερμανικής τράπεζας Dresdner Bank οι επενδύσεις σε Έργα Τέχνης μπορούν να αποφέρουν μεγαλύτερες αποδόσεις σε σχέση με μετοχές, ομόλογα και άλλες επενδύσεις σε τίτλους. Η συγκεκριμένη μελέτη συγκρίνει την πορεία των τιμών των έργων του γνωστού ζωγράφου Πωλ Σεζάν από το 1874 έως το 1998 με την αντίστοιχη των γερμανικών μετοχών και ομολόγων. Ακολούθως, η ετήσια μέση αύξηση της αξίας των έργων του ζωγράφου ήταν 56% για περισσότερο από ένα αιώνα, την στιγμή που οι μετοχές κέρδισαν ελάχιστα ενώ τα ομόλογα παρουσίασαν απώλειες. Τελικά, ο υπεύθυνος της  Dresdner Bank κ. Βόλφγκανγκ Βίλκε προτείνει στους επενδυτές να τοποθετούν τουλάχιστον το 5% του χαρτοφυλακίου του σε Έργα Τέχνης υπό την προϋπόθεση ότι διαθέτουν και ένα καλό σύμβουλο. Σε περίπτωση που ο επενδυτής είναι και γνώστης της τέχνης, το παραπάνω ποσοστό μπορεί να είναι μεγαλύτερο.


7. Διαφοροποίηση του Χαρτοφυλακίου


Η επένδυση σε Έργα Τέχνης αποτελεί στοιχείο διασποράς του κινδύνου. Ο επενδυτής που μπορεί να είναι ένα μεμονωμένο άτομο, αλλά και μια επιχείρηση λαμβάνει υπόψη τον κίνδυνο και την απόδοση και μετά αποφασίζει αν θα αναλάβει ή θα απορρίψει το επενδυτικό έργο το οποίο και εξετάζει. Η διαφοροποίηση του χαρτοφυλακίου γενικώς, επιτυγχάνεται μέσω της συμμετοχής πολλών και διαφορετικών επενδυτικών επιλογών στο χαρτοφυλάκιο. Καθώς προσθέτουμε επενδυτικά στοιχεία όπως, Έργα Τέχνης στο χαρτοφυλάκιο, ο συνολικός κίνδυνος μειώνεται. Ο στόχος αυτής της διαφοροποίησης είναι η μείωση του κινδύνου που συνεπάγονται τα επενδυτικά έργα και η ταυτόχρονη διατήρηση της μέσης απόδοσης σε επιθυμητά επίπεδα. Αντικειμενικός στόχος της διαφοροποίησης δεν είναι να ελαττωθεί η διασπορά ανά περιουσιακό στοιχείο, αλλά να επιτευχθεί ο καλύτερος συνδυασμός των αποδόσεων και των κινδύνων. Η επένδυση σε Έργα Τέχνης οδηγεί σε εξομάλυνση του συνολικού ρίσκου, αφού συνήθως συσχετίζεται αρνητικά με άλλα επενδυτικά προϊόντα όπως, οι μετοχές, τα ομόλογα, κ.λπ. Στην περίπτωση αυτή, ο κίνδυνος του χαρτοφυλακίου δεν εξαρτάται μόνο από τις επιμέρους αξίες των επενδύσεων, αλλά και από την μεταξύ τους σχέση. Επίσης, το ρίσκο ελαττώνεται με την διαφοροποίηση του χαρτοφυλακίου, την αύξηση δηλαδή του αριθμού των αξιών που περιλαμβάνονται στο χαρτοφυλάκιο. Στο γράφημα 7 παρουσιάζεται η ανταλλαγή ρίσκου-κινδύνου με ή χωρίς την τέχνη. Παρατηρώντας το παραπάνω διάγραμμα για μια αναμενόμενη απόδοση της τάξης του 10,25%, ο κίνδυνος του χαρτοφυλακίου (optimally balanced portfolio) μειώνεται από το 10% χωρίς την ενσωμάτωση της τέχνης, στο 7% με την προσθήκη της.


Μειονέκτημα για την Αγορά των Έργων Τέχνης είναι έλλειψη ρευστότητας που χαρακτηρίζει ευρύτερα την αγορά.

8. Συμπεράσματα


Η Αγορά ΄Έργων Τέχνης έχει προστεθεί στα ήδη υπάρχοντα δημοφιλή προϊόντα των χρηματοοικονομικών αγορών (μετοχές, νομίσματα, εμπορεύματα, κ.λπ.). Μετά από μια υποτονική περίοδος η συγκεκριμένη Αγορά προσφέρει υψηλές επιδόσεις. Η αγορά Έργων Τέχνης λειτουργεί σε όρους των άλλων αγορών αλλά με κάποιες ιδιομορφίες. Ως επένδυση θεωρείται σημαντικά αποδοτική. Η επένδυση σε Έργα Τέχνης αποτελεί στοιχείο διασποράς του κινδύνου. Πολλοί συλλέκτες είναι πελάτες private banking τραπεζών.
Στην παρούσα συγκυρία η ζήτηση ξεπερνά κατά πολύ την προσφορά. Τα μεγάλα κέρδη των ναυτιλιακών εταιριών και των τραπεζών, οι υψηλές χρηματιστηριακές τιμές έχουν τροφοδοτήσει την Αγορά Έργων Τέχνης. Ωστόσο, σημαντικό είναι το κατά πώς θα αντιδράσει η συγκεκριμένη αγορά μεσούσης της κρίσης, η οποία μαστίζει αυτούς τους μήνες την παγκόσμια οικονομία (subprime loans, πετρέλαιο). Ωστόσο εκτός από τα οικονομικά οφέλη η Τέχνη μας φέρνει πιο κοντά στο κόσμο, τα όνειρα, τις ιδέες και τις ευαισθησίες των προικισμένων.



Πηγές


Εφημερίδα «Καθημερινή», Κυριακή 29 Μαΐου 2005, σελ. 15
Εφημερίδα «Καθημερινή», Επενδύσεις, Κυριακή 25 Απριλίου 2004, σελ. 17
Εφημερίδα «Ελευθεροτυπία», Οικονομία, 9 Ιανουαρίου 2005, σελ. 6
Εφημερίδα «Ελευθεροτυπία» Περιοδικό ΄Έψιλον, σελ. 92-93, 20 Φεβρουαρίου 2005
Βούλγαρη, Ε., Παπαγεωργίου, «Χρηματιστήριο αξιών και χρηματιστήριο παραγώγων», Σύγχρονη Εκδοτική, ΑΘΗΝΑ 1999
Πετράκης ΠΕ «Αποτίμηση Κινδύνου και Επενδύσεων» Τόμος Α, Αξιολόγηση και Ανάλυση Επενδυτικών Αποφάσεων, Εκδόσεις ΕΚΠΑ.
«ΤΑ ΝΕΑ ΤΗΣ ΤΕΧΝΗΣ», Διάφορα Τεύχη
Whisky Magazine, Μάιος 2005, Τεύχος 5, σελ. 10
http://www.verdultindex.com/market/index.html
http://www.artnet.com/
http://www.artasanasset.com/main/intro.php
http://www.artprice.com/


 


 



*Το παρόν άρθρο παρουσιάστηκε στο συνέδριο «Επιστήμη και Τέχνη 2008» που διοργάνωσε ή Ένωση Ελλήνων Φυσικών


 

  Περιεχόμενα
Editorial:Η χρηματιστηριακή...διάσταση της διαφθοράς
Επενδύσεις-Προτάσεις Αγοράς: Σοφοκλέους:Σε κρίσιμο σταυροδρόμι
Αφιέρωμα Καταθετικά Προϊόντα: Γιατί φουντώνει το ενδιαφέρον των τραπεζών
Αφιέρωμα - ΔΕΚΟ: Ανεβάζουν ταχύτητες και προσδοκίες
Αφιέρωμα: Γαλακτοκομικά προϊόντα
Συνέντευξη - Κοινή Πλατφόρμα: Μέσω ΧΑΚ, MoU με Ρουμανία
Συνέντευξη - Κύπρος: Θετικό το momentum για το Εθνικό Θέμα
Συνέντευξη - Κύπρος: Το οικονομικό μοντέλο του Δημήτρη Χριστόφια
¶ρθρο - ΠΛΑΙΣΙΟ: Το αχτύπητο story της Σοφοκλέους
¶ρθρο - Φαινόμενο του Ιανουαρίου(January Effect)και ελληνική πραγματικότητα
¶ρθρο: Οι τιμές, το ΧΑ και οι κυβερνητικές προτεραιότητες
¶ρθρο - Economic Value Added: Ένα σύγχρονο μοντέλο λειτουργίας των επιχειρήσεων
¶ρθρο - Κατασκευές: Αναλυτές εναντίον ταμπλό
¶ρθρο - Έλλειμμα πληροφόρησης στον ασφαλιστικό κλάδο
¶ρθρο - Η μικρή επιχείρηση στην Ελλάδα
¶ρθρο - Εισαγωγή στα βασικά γνωρίσματα της αγοράς ομολόγων
¶ρθρο - Οικονομία και τέχνη: Μια τεχνική προσέγγιση
¶ρθρο - Pasal: 30-40 εκατ. από project ”Πειραιώς”
¶ρθρο - Βασιλικό-Muskita: Δύο ελκυστικά κυπριακά growth stories
Επενδύσεις - Διεθνείς αγορές εμπορευμάτων
¶ρθρo - Η αγορά του χαλκού
Στα ενδότερα της οδού Σοφοκλέους
Νέα της αγοράς
Μετά την απομάρυνση εκ του ταμείου...

 Όροι και προϋποθέσεις του site