Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Older Conferences

Δείτε τον απολογισμό του συνεδρίου

Δείτε τον απολογισμό του συνεδρίου

Δείτε τον απολογισμό του Συνεδρίου

Δείτε τον απολογισμό του Συνεδρίου

More ...

 


Ιούνιος 2008                              

ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ


Γιώργος Μιχελής:
Η Ελλάδα θα τρέχει
πίσω από τη ΝΑ Ευρώπη


Συνέντευξη στον
Ανδρέα Αναστασίου


Ο Γιώργος Μιχελής είναι μέλος του ΔΣ της EFG Eurobank Βελιγραδίου, ενώ διετέλεσε Διευθύνων Σύμβουλος της ρουμανικής Bancpost, θυγατρικής της EFG Eurobank. Προηγουμένως ήταν Γενικός Διευθυντής της Εμπορικής Τράπεζας, ενώ θήτευσε επίσης σε διευθυντικές θέσεις άλλων πιστωτικών ιδρυμάτων. Δεινός γνώστης, προφανώς, γενικότερα των τραπεζικών θεμάτων αλλά και ειδικότερα των σχετιζομένων με τις «νέες» οικονομίες της Νοτιοανατολικής Ευρώπης. Έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον, λοιπόν, να τον ακούμε να λέει: «Η Ελλάδα, σε λίγα χρόνια, θα τρέχει πίσω από αρκετές χώρες της ΝΑ Ευρώπης. Οι χώρες αυτές δείχνουν ευελιξίες που στην Ελλάδα δεν υπάρχουν, και καλύπτουν αποστάσεις με ταχύτητες που στην Ελλάδα έχουν εκλείψει».


ΑΑ: Ελληνικές τράπεζες τόλμησαν τη βαλκανική εξόρμησή τους, σε καιρούς που τα Βαλκάνια αποτελούσαν μάλλον ρευστό επενδυτικό περιβάλλον. Ανταμείφθηκαν, όμως, ικανοποιητικά για την τόλμη τους αυτή. Πόσο ριψοκίνδυνη ήταν, στ’ αλήθεια αυτή η πρωτοβουλία τους και πόσο προβλέψιμη η επιτυχία τους;


ΓΜ: Η αλήθεια είναι ότι οι ελληνικές τράπεζες, με ελάχιστες εξαιρέσεις, άργησαν να αναλάβουν πρωτοβουλίες στη λεγόμενη Νέα Ευρώπη. Κι όταν τελικά αποφάσισαν την τοποθέτησή τους στις ταχύτατα αναδυόμενες αυτές αγορές, αυτή έγινε σε μικρή κλίμακα, τουλάχιστον σε σχέση με τους κύριους ανταγωνιστές μας (Αυστριακούς, Γάλλους, Ιταλούς). Επομένως, η τόλμη δεν ήταν το κυρίαρχο στοιχείο της ελληνικής τραπεζικής παρουσίας στις χώρες της νοτιοανατολικής (Ν.Α.) Ευρώπης και άρα οι κίνδυνοι που ανελήφθησαν δεν ήταν υπερβολικοί. Αντίθετα, οι αξίες που σταδιακά δημιουργούνται είναι πολύ σημαντικές, παρά το γεγονός ότι οι διάφοροι δείκτες αποδοτικότητας (ενεργητικού, ιδίων κεφαλαίων) είναι ακόμη σχετικά χαμηλοί.


ΑΑ: Υπάρχουν ενδείξεις περί ημερομηνίας λήξης σε αυτή την ευτυχή συγκυρία;


ΓΜ: Ολες οι εκτιμήσεις καταδεικνύουν ότι η επόμενη πενταετία (τουλάχιστον) θα είναι περίοδος ισχυρής μακροοικονομικής ανάπτυξης, με αντίστοιχη αύξηση στο διαθέσιμο εισόδημα. Παράλληλα, στις χώρες της
Ν.Α. Ευρώπης γίνονται μεγάλα έργα υποδομής, ενώ υπάρχει και μία αξιοσημείωτη είσοδος ιδιωτικών κεφαλαίων για επενδύσεις. Επομένως οι τράπεζες (μετά την ολοκλήρωση των δικών τους υποδομών σε δίκτυα και τεχνολογικές πλατφόρμες) θα είναι σε πολύ καλή θέση να αξιοποιήσουν τη θετική αυτή συγκυρία.


ΑΑ: Πριν από ενάμισι έτος, όταν η Εθνική Τράπεζα πραγματοποίησε το ανατολικό άνοιγμά της, πολιτικοί, συνδικαλιστές και άλλοι κινδυνολογούσαν. Κατ' αρχάς, ας μην κρίνουμε ακόμη εκ του αποτελέσματος. Εσείς πώς κρίνατε τότε το εν λόγω εγχείρημα;


ΓΜ: Πιστεύω πως στην περίπτωση της Finansbank η Εθνική έκανε αυτό που έκαναν οι διεθνείς ανταγωνιστές μας, δηλαδή «χτύπησε» (και σωστά) έναν μεγάλο παίκτη. Όσο με αφορά, από τη πρώτη στιγμή επικρότησα τη κίνηση της Εθνικής, η οποία ήταν τολμηρή μεν, αλλά σωστά μελετημένη σε όλα της τα σημεία. Ηταν μια κίνηση που ταίριαζε στην ηγετική θέση της Εθνικής στη χώρα μας και, αν θέλετε, ανέβασε και τον πήχη για μελλοντικές κινήσεις άλλων ελληνικών τραπεζών.


ΑΑ: Ας κρίνουμε τώρα και το αποτέλεσμα. Η μετρήσιμη, θετική έκβαση μπορεί να αποδοθεί στην τύχη; Θα μπορούσε άραγε (λόγω οποιωνδήποτε πολιτικών ή οικονομικών συνθηκών) να έχει αρνητική έκβαση η «απόβαση» στην τουρκική αγορά; Υπάρχει, μήπως, ακόμη πιθανότητα να αναστραφεί η μέχρι τώρα θετική πορεία;


ΓΜ: Οπως προανέφερα, η κίνηση ήταν σωστά μελετημένη. Βεβαίως, σε μία επένδυση πολλά μπορεί να πανε στραβά, πόσο μάλλον που στην περίπτωση της Εθνικής υπεισέρχεται σε σημαντικό βαθμό και ο κίνδυνος χώρας, καθώς και ο λεγόμενος «πολιτικός» παράγοντας. Ομως οι αγορές έχουν και τη δική τους λογική, που αν συμπληρώνεται από συνέργειες και αξιοποίηση συγκριτικών πλεονεκτημάτων (που στη περίπτωση της Finansbank και της Εθνικής φαίνεται να υπάρχουν), τότε οι πιθανότητες συνέχισης της θετικής πορείας αυτού του εγχειρήματος είναι μεγάλες.

ΑΑ: Η ανάπτυξη των ελληνικών τραπεζών, λοιπόν, σε μεγάλο βαθμό ήρθε από τα Βαλκάνια.
Το επόμενο (ποθούμενο) κύμα ανάπτυξης πού θα βασισθεί;


ΓΜ: Νομίζω από εκεί που τα επιτελεία των τραπεζών θα κρίνουν ότι υπάρχουν μεγάλες προοπτικές ανάπτυξης με λογικά ρίσκα. Σας θυμίζω ότι στην αρχή της διεθνοποίησης των ελληνικών τραπεζών όλοι μιλούσαμε για Βαλκάνια, μετά λέγαμε Νοτιοανατολική Ευρώπη, μετά Νέα Ευρώπη. Στη συνέχεια, ήρθε η Αίγυπτος (που δεν είναι καν στην Ευρώπη) και τελευταία συζητάμε για Ρωσία, αύριο ίσως για Καζακστάν και μεθαύριο (γιατί όχι;) για Κίνα και Ινδία.


ΑΑ: Το ρεύμα εξαγορών και συγχωνεύσεων ελληνικών τραπεζών έχει ανακοπεί. Προβλέπετε αναθέρμανση του σχετικού ενδιαφέροντος, καθώς πεποίθηση της αγοράς είναι ότι ορισμένες μικρές τράπεζες δεν μπορούν παρά να ενσωματωθούν σε μεγαλύτερους ομίλους;


ΓΜ: Το θέμα των μικρών τραπεζών είναι ένα ζήτημα, όχι όμως το πιο σημαντικό κατά τη γνώμη μου. Το σημαντικό είναι οι συγχωνεύσεις μεταξύ των μεγάλων ελληνικών τραπεζών ή οι εξαγορές μεγάλων ελληνικών τραπεζών από διεθνείς μεγαλύτερες τράπεζες. Σε καθεστώς ανοικτών αγορών και κάτω από συνθήκες πίεσης για αύξηση του κρίσιμου μεγέθους, εκτιμώ ότι τα επόμενα 1-2 χρόνια θα δούμε τέτοιες κινήσεις (αμυντικές ή επιθετικές) και στη χώρα μας.


ΑΑ: Τι πρέπει να προσφέρουν και να προσδοκούν οι τράπεζες από την ελληνική αγορά τα επόμενα χρόνια;


ΓΜ: Η ελληνική αγορά έχει πλέον ωριμάσει. Μετά από μία 15ετία έντονης τραπεζικής διαμεσολάβησης, η χώρα μας δεν έχει σπουδαία περιθώρια περαιτέρω ανάπτυξης. Αυτή, όπως είπα, θα προέλθει από τις διεθνείς δραστηριότητες των ελληνικών τραπεζών. Στην Ελλάδα εκτιμώ ότι οι τράπεζες θα στραφούν εντονότερα στη προσπάθεια διατήρησης των καλών πελατών, βελτιώνοντας την ποιότητα των υπηρεσιών και τη διαχείριση της προϊοντικής τους γκάμας.


ΑΑ: Τα πρώτα χρόνια της ανατολικοευρωπαϊκής «μεταπολίτευσης» οι συνθήκες στις βαλκανικές αγορές ήταν ιδιόμορφες, με έντονα φαινόμενα διαφθοράς και «πλαγίων» διαμεσολαβήσεων, αλλά επίσης (τουλάχιστον σύμφωνα με την εντύπωση που επικρατεί στην Ελλάδα) και μια οπισθοδρομική επιχειρηματική / επενδυτική κουλτούρα. Πώς θα περιγράφατε σήμερα το επενδυτικό κλίμα στις βαλκανικές χώρες;


ΓΜ: Εγώ μπορώ να μιλήσω γι΄ αυτό που έζησα στη Ρουμανία τη τριετία της θητείας μου (2004-2007) στη Bancpost (θυγατρικής της EFG Eurobank). Ήταν μία εικόνα η οποία άλλαζε προς το καλύτερο μέρα με τη μέρα. Οι ρουμανικές αρχές, έχοντας αποφασίσει τί επιδιώκουν, και παρά τις πολιτικές τους διαφορές και αψιμαχίες, δημιούργησαν ένα πολύ θετικό κλίμα για τους επενδυτές, με λιτή γραφειοκρατία και ελκυστικό φορολογικό καθεστώς. Οι Ρουμάνοι επιχειρηματίες ήταν πολύ ανοιχτοί σε συνεργασίες με ξένους, προσβλέποντας στην ανάπτυξη της επιχείρησής τους και την αύξηση της επιρροής τους. Φαινόμενα διαφθοράς βεβαίως υπάρχουν και θα υπάρχουν. Αυτά όμως δεν εμποδίζουν την ταυτόχρονη αύξηση της υγιούς επιχειρηματικής δραστηριότητας, η οποία πραγματικά καλπάζει.


ΑΑ: Πάει καλά η ελληνική οικονομία; Αν ναι, πώς αυτό μεταφράζεται σε πρακτικούς όρους; Τι δικαιούμαστε να προσδοκάμε (ως επενδυτές και καταναλωτές) για το κοντινό μέλλον; Αν όχι, τι φταίει; Οι πολιτικοί, οι επιχειρηματίες, οι πολίτες, η επενδυτική νοοτροπία μας, κάτι άλλο;


ΓΜ: Εξαρτάται τί εννοείτε. Αν εννοείτε ορισμένα μακροοικονομικά μεγέθη, ή ορισμένες πρωτοβουλίες των κυβερνήσεων, ή την πορεία συγκεκριμένων τομέων της οικονομίας, τότε υπάρχει μία πρόοδος. Αν όμως δει κανείς τα διαρθρωτικά προβλήματα της χώρας, που χειροτερεύουν αντί να βελτιώνονται, τη συνεχιζόμενη τυραννία της ελληνικής γραφειοκρατίας, τις συνθήκες στην αγορά εργασίας, κυρίως για τους νέους ανθρώπους, και τις εξελίξεις στις περιοχές που προσδιορίζουν την ποιότητα της κοινωνικής ευημερίας (παιδεία, υγεία, κοινωνική ασφάλιση), τότε τα πράγματα δεν είναι και τόσο καλά. Ομολογώ ότι έχω πέσει έξω στη πρόβλεψή μου ότι τα παιδιά μας (και τα παιδιά τους) θα είχαν ένα καλύτερο από εμάς μέλλον. Αυτό μάλλον πρέπει να το αποκλείσουμε. Επίσης, εκτιμώ ότι δεν πρέπει να είμαστε υπερβολικά αισιόδοξοι για το μέλλον της ανάπτυξης και των επενδύσεων, αφού η χώρα μας δεν συγκεντρώνει πλέον συγκριτικά πλεονεκτήματα.


ΑΑ: Πως βλέπετε το αύριο των βαλκανικών οικονομιών;


ΓΜ: Οι βαλκανικές οικονομίες έχουν μέλλον. Ολοι οι τομείς της οικονομίας είναι υπανάπτυκτοι και επομένως παντού υπάρχουν δυνατότητες. Η προσοχή που απαιτείται είναι στην ισόρροπη ανάπτυξη, κι αυτο γιατί οι ανισότητες είναι ακόμη τεράστιες και μεγάλο μέρος του πληθυσμού κινδυνεύει να μείνει στο περιθώριο, αν δεν ληφθεί μέριμνα.


ΑΑ: Πιστεύετε ότι μπορεί να έρθει ο καιρός που οι βαλκανικές τράπεζες θα επεκτείνονται - δι' εξαγορών ή άλλων τρόπων - στην Ελλάδα;


ΓΜ: Δεν υπάρχει τέτοιος κίνδυνος, αφού δεν υπάρχουν βαλκανικές τράπεζες. Υπάρχουν διεθνείς τράπεζες στα Βαλκάνια (μεταξύ των οποίων και πολλές ελληνικές), που έχουν εξαγοράσει σχεδόν το σύνολο του τοπικού τραπεζικού συστήματος. Αυτό που είμαι σίγουρος ότι θα δούμε είναι ότι η Ελλάδα, ως εθνική οικονομία, θα αρχίσει σε λίγα χρόνια να τρέχει πίσω από αρκετές χώρες της Ν.Α. Ευρώπης. Κι αυτό γιατί οι χώρες αυτές προσαρμόζονται εξαιρετικά γρήγορα στις εξελίξεις, δείχνουν ευελιξίες που στην Ελλάδα δεν υπάρχουν, και καλύπτουν αποστάσεις με ταχύτητες που στην Ελλάδα έχουν εκλείψει.


 

  Περιεχόμενα
Editorial: Πώς θα περιοριστούν οι δημόσιες σπατάλες
Επενδύσεις - Προτάσεις αγοράς
Στιγμές από τη Σοφοκλέους
Αφιέρωμα CEO & CSR 2008: Ιδιαίτερα επιτυχής η φετινή, δεύτερη διοργάνωση
Παρουσίαση: South-East Europe Banking Conference 2008
Αφιέρωμα - Ελληνικές τράπεζες: Οι εξωστρεφείς προηγούνται σε επιδόσεις
Συνέντευξη - Γιώργος Μιχελής: Η Ελλάδα θα τρέχει πίσω από τη ΝΑ Ευρώπη
Αφιέρωμα Τηλεπικοινωνίες: Στα "πακέτα" ποντάρουν οι εταιρίες
Αφιέρωμα Αγορά Φαρμάκου: Νέα δεδομένα από τη βιοτεχνολογία
Φάκελοι
Euromoney: Ασφαλιστές σε ρόλο risk managers
Euromoney: Διεθνείς αγορές εμπορευμάτων
Άρθρο - Ενέργεια: Τρεις λόγοι για την ευφορία στην αγορά πετρελαίου
Άρθρο - Αγορά καυσίμων: Κέρδη για τις μετοχές ενέργειας
Άρθρο - Real Options: Πλοήγηση στην απόκρυψη αξίας
Άρθρο - Έκθεση της Ernst & Young: Λιγότερες δημόσιες εγγραφές λόγω διεθνούς ύφεσης
Έρευνα: Επιφυλακτικοί οι καταναλωτές έναντι επιχειρήσεων και ΜΜΕ
Έρευνα - Εταιρικά αποτελέσματα 2007: Το ελληνικό επιχειρείν αντιστάθηκε στη διεθνή κρίση
Θέμα - Έργα υποδομής: Απαραίτητες οι ιδιωτικές επενδύσεις
Έρευνα - Ελλάδα: προηγείται σε υποδομή, υστερεί σε προσέλκυση επενδύσεων
Επενδυτικά θέματα
Έρευνα - Αγορά Αυτοκινήτου: Αύξηση 5% στις πωλήσεις Αύξηση 5% στις πωλήσεις
Θέμα - 7ο Συνέδριο Οικονομικών Διευθυντών KPMG:Σύγχρονες λύσεις σε σύγχρονα ζητήματα
Στα ενδότερα της οδού Σοφοκλέους
Επικοινωνία
Νέα της αγοράς
Μετά την απομάκρυνση εκ του ταμείου...

 Όροι και προϋποθέσεις του site