Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Older Conferences

Δείτε τον απολογισμό του συνεδρίου

Δείτε τον απολογισμό του συνεδρίου

Δείτε τον απολογισμό του Συνεδρίου

Δείτε τον απολογισμό του Συνεδρίου

More ...

 


Νοέμβριος 2008                              


ΕΡΕΥΝΑ


Αξιολόγηση
από την Hellastat:
Μειώνεται η φερεγγυότητα
των ελληνικών επιχειρήσεων


> Μία στις τρεις επιχειρήσεις έχει σημαντική πιθανότητα να καθυστερήσει τις πληρωμές των υποχρεώσεών της το επόμενο 12μηνο.
> Μία στις δύο επιχειρήσεις έχει πιθανότητα πάνω από 10% να καθυστερήσει τις πληρωμές των υποχρεώσεών της τα επόμενα 5 χρόνια.



Ο βαθμός φερεγγυότητας μιας οικονομικής μονάδας αξιολογείται σύμφωνα με την τήρηση ή μη των συμφωνηθέντων όρων αποπληρωμής μιας υποχρέωσης είτε προς τις τράπεζες, είτε προς τους προμηθευτές της. Οι πιστωτές οφείλουν να λαμβάνουν γνώση αντικειμενικών αξιολογήσεων αναφορικά με την κατάσταση φερεγγυότητας του συναλλασσόμενου πελάτη τους, ώστε να μην απωλέσουν το προσδοκώμενο έσοδο από την πώληση (επισφάλεια). Η αξιολόγηση της φερεγγυότητας βασίζεται στον υπολογισμό της πιθανότητας αθέτησης (Probability of Default) της υποχρέωσης, όπου βάσει του συμφώνου Basel II που διέπει τις αξιολογήσεις κινδύνων στη τραπεζική αγορά, είναι η αθέτηση - καθυστέρηση πέρα των 90 ημερών.


Τι δείχνουν τα πρόσφατα στοιχεία


Η πιθανότητα για τη μέση ελληνική επιχείρηση να εμφανίσει στο επόμενο 12μηνο καθυστερήσεις στις πληρωμές της εκτιμάται σε 2%, σύμφωνα με τα αποτελέσματα ανάλυσης της Hellastat που προκύπτουν από την επεξεργασία των δεδομένων περισσότερων από 30.000 επιχειρήσεων για την περίοδο 2007-2003, σε όλο σχεδόν το εύρος των κλάδων και περιφερειών δραστηριότητας, αλλά και μεγέθους επιχειρήσεων. Οι αναλυτές της Hellastat επισημαίνουν ότι το ποσοστό αυτό φαινομενικά δείχνει μικρό, θα πρέπει όμως να αξιολογηθεί σχετικά με το εύρος των τιμών που λαμβάνει, και συγκεκριμένα το 0,23% που είναι η πιθανότητα (PD) για την «ασφαλέστερη» επιχείρηση και το 14,6% που χαρακτηρίζει την πλέον επισφαλή.
Η τάση που ακολουθεί το PD (Probability of Default, πιθανότητα αθέτησης πληρωμής της υποχρέωσης πέρα των 90 ημερών από την συμφωνηθείσα ημερομηνία πληρωμής) είναι ελαφρά ανοδική την τελευταία 5ετία (το 2003 εκτιμάτο σε 1,93%), μεταβολή η οποία φανερώνει ότι οι συνθήκες στην αγορά χειροτερεύουν παρά καλυτερεύουν. Πέραν τούτου, η τάση επιδείνωσης φαίνεται και από το γεγονός ότι ενώ το 2003 η σχέση μεταξύ επιχειρήσεων με PD καλύτερο του μέσου έναντι αυτών με PD χειρότερο του μέσου ήταν 46-54, το 2007 επιδεινώνεται σε 43-57. Σε όλη τη διάρκεια της 5ετίας, το μεγαλύτερο μέρος των εταιριών περίπου το 17%- βαθμολογείται με ΒΒ, δηλαδή εμφανίζει πιθανότητα αθέτησης στο επόμενο 12μηνο μεταξύ 1,48% και 2,11%.
Οι ασφαλέστερες επιχειρήσεις, αυτές δηλαδή που λαμβάνουν βαθμό A- (ο καλύτερος βαθμός για τις ελληνικές επιχειρήσεις) και που αντιστοιχεί σε πιθανότητα αθέτησης χαμηλότερη του 0,5% διαχρονικά δεν ξεπερνούν τις 500, ενώ αντίστοιχα και οι υψηλού πιστωτικού κινδύνου επιχειρήσεις (CCC και πιθανότητα πάνω από 7,7%) τις 600-700. Ωστόσο, καταγράφεται τάση ενίσχυσης των επιχειρήσεων που έχουν βαθμολογία χειρότερη του μέσου (δηλαδή BB- μέχρι CCC), καθώς το ποσοστό τους ανέρχεται σε 47,11% το 2007, από 44,25% το 2003. Πάντως, σε σύγκριση με το 2006, καταγράφεται μικρή βελτίωση (το 47,94% του πληθυσμού με χειρότερη του μέσου βαθμολογία).


Ασφαλέστερες οι μεγάλες επιχειρήσεις


Αναλύοντας περαιτέρω τα δεδομένα, προκύπτει σαφέστατη υστέρηση των μικρότερων επιχειρήσεων έναντι των μεγαλύτερων όσον αφορά στην πιθανότητα αθέτησης. Ειδικότερα, για τους σκοπούς της παρουσίασης οι επιχειρήσεις χαρακτηρίζονται:
> πολύ μικρές με πωλήσεις μέχρι 300 χιλ. ευρώ
> μικρές με πωλήσεις μέχρι 1 εκατ. ευρώ
> μεσαίες με πωλήσεις μέχρι 2,5 εκατ. ευρώ
> μεγάλες με πωλήσεις άνω των 2,5 εκατ. ευρώ


Σύμφωνα με την κατάταξη αυτή, ενώ η μέση πιθανότητα καθυστέρησης για το σύνολο των επιχειρήσεων εκτιμάται στο 2%, οι μεγάλες επιχειρήσεις εμφανίζουν μέσο PD 1,36% ενώ στις πολύ μικρές η αντίστοιχη τιμή είναι της τάξης του 2,58%, μια διαφορά δηλαδή που ξεπερνά τις 100 μονάδες βάσης (1%). Οι πολύ μικρές επιχειρήσεις εμφανίζονται σαφέστερα πιο ευάλωτες μακροπρόθεσμα, καθώς η πιθανότητα να αθετήσουν μέσα στην επόμενη 5ετία εκτινάσσεται στο 12,3%, σχεδόν διπλάσιο της αντίστοιχης τιμής στις μεγάλες επιχειρήσεις (7,1%), με μέση τιμή στο σύνολο των επιχειρήσεων της τάξης του 9,71%.
Η αρνητική εικόνα η οποία χαρακτηρίζει τις μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις την περίφημη «ραχοκοκαλιά» της ελληνικής οικονομίας αποτελεί σαφέστατα αρνητική παράμετρο σύμφωνα με την Hellastat στις προσπάθειες ανεύρεσης χρηματοδότησης και συνεπώς επιβίωσης σε ένα περιβάλλον, το οποίο βαθμιαία ενσωματώνει τη φιλοσοφία «μεγαλύτερος κίνδυνος - μεγαλύτερη απόδοση», φέρνοντας δηλαδή επαχθέστερους όρους στη λήψη πίστης από προμηθευτές και τράπεζες. Πρακτικά, το εμπορικό τμήμα μιας επιχείρησης, θα προτιμήσει ως πελάτη της μία μεγάλη επιχείρηση η οποία έχει πιθανότητα καθυστέρησης 1,36% σε σύγκριση με μία πολύ μικρή από την οποία ενδέχεται με πιθανότητα 2,7% να αντιμετωπίσει προβλήματα στις εισπράξεις της.
Εναλλακτικά, αν έχει μόνο ένα προϊόν στις αποθήκες της προς πώληση, ο μόνος λόγος να προτιμήσει τη μικρή επιχείρηση έναντι της μεγάλης είναι είτε η ταχύτερη εξόφληση, είτε η πώληση σε υψηλότερο τμήμα, συνθήκες δηλαδή που φέρνουν σε δυσμενέστερη θέση τις μικρές επιχειρήσεις. Η ουσιαστική διαφορά όμως στις συναλλαγές, θα προκύψει από την πιστωτική πολιτική των τραπεζών. Οι χορηγητές δανείων στα πλαίσια των κανονισμών της Βασιλείας ΙΙ, θα πρέπει να κρατήσουν περισσότερα εποπτικά κεφάλαια ως πρόβλεψη επισφαλειών από τους πιο «επικίνδυνους» πελάτες, συνεπώς θα πρέπει να αποζημιωθούν επιβάλλοντας τελικά μεγαλύτερο spread στο βασικό επιτόκιο χορηγήσεων είτε να τους απορρίψουν τα αιτήματα τους.
Σύμφωνα με άλλη έρευνα της Hellastat, η οποία ολοκληρώνεται σε λίγες μέρες, οι περισσότερες τράπεζες έχουν ήδη σταματήσει να χρηματοδοτούν επιχειρήσεις με βαθμό φερεγγυότητας CCC και κάτω ακόμα και αν σε αρκετές περιπτώσεις ποιοτικοί δείκτες καλυτερεύουν την πιστοληπτική ικανότητα της εταιρίας.


Ισχυροί και αδύναμοι κλάδοι
και γεωγραφικές περιφέρειες


Η Hellastat παρουσιάζει για πρώτη φορά στην Ελλάδα αναλυτικά συμπεράσματα (όπως προκύπτουν από τα αποτελέσματα του μοντέλου CRT της Standard & Poor's Risk Solutions) για το βαθμό πιστωτικής επικινδυνότητας των κλάδων της οικονομίας. Ενδεικτικά, οι υπηρεσίες υγείας, το λιανικό & χονδρικό εμπόριο, το εμπόριο οχημάτων και η πληροφορική εμφανίζουν διαχρονικά τις καλύτερες επιδόσεις, με μέσο PD ενός έτους που δεν ξεπερνά το 1,45% (2% στο σύνολο, υπενθυμίζουμε), ενώ οι κλάδοι της βιομηχανίας τροφίμων-ποτών, εκδόσεων-εκτυπώσεων, κλωστοϋφαντουργίας - ένδυσης, ξενοδοχείων - εστιατορίων και κατασκευών χαρακτηρίζονται από υψηλότερο πιστωτικό κίνδυνο (της τάξης του 2,5%-3%).
Επισημαίνουμε ότι στους κλάδους τροφίμων - ποτών, εκδόσεων - εκτυπώσεων, κλωστοϋφαντουργίας - ένδυσης και μη μεταλλικών ορυκτών οι πολύ μικρές επιχειρήσεις εμφανίζουν μέση πιθανότητα αθέτησης της τάξης του 4%. Αντίθετα, ως ασφαλέστερες θεωρούνται οι μεγάλες επιχειρήσεις λιανικού εμπορίου, πληροφορικής και παροχής υπηρεσιών σε επιχειρήσεις, με μέσο PD που δεν ξεπερνά το 1%.
Μεγάλο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η γεωγραφική απεικόνιση του βαθμού φερεγγυότητας των Ελληνικών επιχειρήσεων. Από τη γεωγραφική ανάλυση των αποτε-λεσμάτων προκύπτει ότι οι επιχειρήσεις με έδρα στη Θεσσαλονίκη, την Αττική και τις περιφέρειες Στερεάς Ελλάδας, Δυτικής Μακεδονίας και Δυτικής Ελλάδας εμφανίζουν τα χαμηλότερα PD που εκτιμώνται μεταξύ 1,8% και 2,15%.
Αντίθετα, στην Κρήτη και τα Νησιά του Ιονίου (όπου είναι εγκατεστημένες κυρίως τουριστικές επιχειρήσεις οι οποίες ήδη έχουν αξιολογηθεί δυσμενώς), η μέση πιθανότητα αθέτησης στο επόμενο 12μηνο εκτιμάται σε 2,65%-2,75%, ενώ ακολουθούν Ήπειρος, Ανατολική Μακεδονία  - Θράκη και Κεντρική Μακεδονία (εκτός Ν. Θεσ/νίκης). Σε ορίζοντα 5ετίας, τις υψηλότερες πιθανότητες αθέτησης εμφανίζουν οι περιοχές της Κρήτης (13%) και των Νησιών Ιονίου (12,35%), ενώ τις χαμηλότερες οι νομοί Θεσσαλονίκης (8,9%) και Αττικής (9,1%), με μέση τιμή στο 9,7%.


Απαιτούνται προληπτικοί μηχανισμοί


Με τα μέχρι σήμερα διαθέσιμα οικονομικά δεδομένα και αξιολογώντας τις υφιστάμενες οικονομικές συνθήκες, οι προβλέψεις οδηγούν στο συμπέρασμα ότι ο βαθμός φερεγγυότητας των Ελληνικών επιχειρήσεων στο μέλλον υποβαθμίζεται σημαντικά. Ειδικότερα, το πλήθος των επιχειρήσεων που αξιολογούνται στις τρεις καλύτερες βαθμίδες (A-, BBB+, BBB) από 15,2% του συνόλου περιορίζεται σε βάθος πενταετίας στο 11,5%. Αντίθετα, στην «κόκκινη ζώνη», δηλαδή με αξιολόγηση χειρότερη του B (πιθανότητα αθέτησης πάνω από 4% στο 12μηνο και 17% στην 5ετία) μετακινείται το 25,5% του πληθυσμού σε βάθος 5ετίας, από 21,3% σε ορίζοντα 12μήνου.
Τα ανησυχητικά συμπεράσματα της ανάλυσης πρέπει να οδηγήσουν τις επιχειρήσεις αλλά και τις τράπεζες στην ανάπτυξη προληπτικών μηχανισμών. Κρίνεται απαραίτητο να διενεργείται έλεγχος φερεγγυότητας πριν από τη συναλλαγή είτε με υφιστάμενο είτε με νέο πελάτη καθώς και η τουλάχιστον ετήσια αξιολόγηση πελατολογίου και η τοποθέτησή τους σε βαθμίδες επικινδυνότητας. Η αξιολόγηση πρέπει εκτός από τα απολογιστικά στοιχεία συμπεριφοράς (π.χ. ιστορικό συναλλαγών πελάτη και στοιχεία Τειρεσία) να βασίζεται και στην πληροφόρηση που προκύπτει από προβλεπτικά μοντέλα τα οποία καθορίζουν την πιθανότητα αθέτησης για το τρέχον 12μηνο αλλά και σε βάθος 5ετίας. Επιπρόσθετα, τα στοιχεία δείχνουν ότι ειδικά σε μικρές αγορές όπως η ελληνική, το αντικείμενο εργασιών αλλά και η περιοχή δραστηριότητας σηματοδοτεί ως ένα βαθμό το επίπεδο του κινδύνου που αναλαμβάνει ο προμηθευτής ή/και ο πιστωτής.


Σύμφωνα με εκτιμήσεις των αναλυτών της Hellastat, οι βασικοί λόγοι μη έγκαιρης πρόβλεψης αθετήσεων και πολύ περισσότερο χρεοκοπιών είναι η ασυμμετρία που επικρατεί στην παροχή πληροφόρησης (μόνο οι τράπεζες έχουν ικανοποιητικά ενημερωμένο δίκτυο πληροφοριών και αυτό τροφοδοτείται μόνο από τις δικές τους πηγές) και η χαμηλή χρήση πληροφοριών (μόνο το 17% των ελληνικών εταιριών κάνει χρήση υπηρεσιών αξιολόγησης φερεγγυότητας). Χαρακτηριστικό της ανησυχίας που επικρατεί είναι το γεγονός ότι οι εταιρίες ασφάλισης πιστώσεων «επιβάλλουν» στους πελάτες να προαξιολογούν τους δικούς τους πελάτες και να διενεργούν ετήσιες στατιστικές αναλύσεις για τα ποσοστά κινδύνων που περιλαμβάνονται στο πελατολόγιο τους.
Σύμφωνα με τον διευθύνοντα σύμβουλο της Hellastat, κ. Πάνο Μιχαλόπουλο «Το μίγμα φαντάζει εκρηκτικό. Η ελληνική αγορά σταδιακά "αποπροσωποιείται", τα επίπεδα φερεγγυότητας των εταιριών και των κλάδων υποβαθμί-ζονται και η χρηματοδότηση από τράπεζες και προμηθευτές γίνεται δυσκολότερη και ακριβότερη. Πέρα από την υιοθέτηση χρήσης πληροφοριών αξιολόγησης κινδύνων από τις εταιρείες σήμερα περισσότερο από κάθε άλλη φορά κρίνεται σκόπιμο να θεσπιστεί ένα ρυθμιστικό πλαίσιο όπου επιχειρήσεις αλλά και ιδιώτες αξιολογούν το βαθμό φερεγγυότητας του αντισυμβαλλόμενου στις συναλλαγές τους αλλά και αξιολογούνται οι ίδιοι για τις υποχρεώσεις που μπορούν να αναλάβουν, πριν τις αναλάβουν».


Σχετικά με την ανάλυση


Τα συμπεράσματα της ανάλυσης στηρίζονται στο μοντέλο Credit Risk Tracker (CRT) το οποίο ανέπτυξε για την Ελληνική Οικονομία ο διεθνής οίκος Πιστοληπτικής Αξιολόγησης Standard & Poor's Risk Solutions με την υποστήριξη και συνεργασία της Hellastat. Ειδικότερα, το μοντέλο CRT, εκτιμά την πιθανότητα μία επιχείρηση να καθυστερήσει τις πληρωμές της για περισσότερες από 90 ημέρες κατά τρόπο απόλυτα αντικειμενικό, καθώς λαμβάνει υπόψη της αποκλειστικά τα επίσημα δημοσιευμένα οικονομικά στοιχεία των επιχειρήσεων, καθώς και τον κλάδο οικονομικής δραστηριότητας.
Το PD, είναι ο πλέον διαφανής και εύκολος τρόπος αξιολόγησης του πιστωτικού κινδύνου μίας επιχείρησης ακόμη και για τον μη ειδικό: PD = 0% σημαίνει ότι πρακτικά δεν υπάρχει περίπτωση η επιχείρηση να καθυστερήσει τις πληρωμές της (εξαιρετικά σπάνιο διεθνώς καθώς μόλις 6 επιχειρήσεις εκτός χρηματοπιστωτικού τομέα βρίσκονται σε αυτήν την κατηγορία, οι Microsoft, Exxon Mobil, General Electric, Pfizer, Johnson & Johnson & Automatic Data Processing), ενώ PD=100% σημαίνει ότι η εταιρία έχει ήδη αθετήσει τις υποχρεώσεις της και βρίσκεται σε καθεστώς πτώχευσης. Κατά συνέπεια, όσο χαμηλότερο (δηλαδή κοντά στο 0%) είναι το PD τόσο «ασφαλέστερη» από πλευράς πιστωτικού κινδύνου θεωρείται μία επιχείρηση. Η πιθανότητα αθέτησης έχει εξ ορισμού προβλεπτικό χαρακτήρα, με χρονικό ορίζοντα 5ετίας, δείχνοντας πως εξελίσσεται το PD ανά έτος.
Πέραν όμως από το απλό στην ερμηνεία του PD, η Standard and Poor's προχωρά και σε αντιστοίχιση με τα γνωστά Ratings, τους κωδικοποιημένους δηλαδή βαθμούς που δίνει διεθνώς στις επιχειρήσεις που αξιολογεί. Έτσι για παράδειγμα, τα QDRE (Quantitatively Derived Rating Estimates), δηλαδή οι εκτιμήσεις του Rating βάσει του ποσοτικού μοντέλου, έχουν το ευρύτερα γνωστό πρότυπο ΑΑΑ, Β, Β+ κλπ, όπου για παράδειγμα ΑΑΑ παίρνουν επιχειρήσεις με μέγιστο PD 0.02%, BB με PD μεταξύ 1,48% και 2,11% κοκ. Η χρήση των rates είναι πρακτικά ισοδύναμη με τα PD, με τη διαφορά ότι ομαδοποιεί τις επιχειρήσεις σε 11 κατηγορίες, (A- οι καλύτερες, CCC οι χειρότερες), επιτρέποντας την ταχύτερη κατάταξη και σύγκριση μεταξύ διαφορετικών εταιριών.


 

  Περιεχόμενα
Editorial
Επικαιρότητα
Επενδύσεις Προτάσεις Αγοράς
Στιγμές από τη Σοφοκλέους
Αφιέρωμα: Επιχειρηματικά Βραβεία ΧΡΗΜΑ
Αφιέρωμα: Σταθερή & κινητή τηλεφωνία
Αφιέρωμα: Αγορά Αυτοκινήτου
Αφιέρωμα: Λιανικό εμπόριο
Συνέντευξη - Ανδρέας Ταπραντζής: Να μετατρέψουμε τις "αναταράξεις" σε ευκαιρίες
Συνέντευξη - Μάκης Ιωάννου: Η τεχνολογία αποτελεί «όπλο» σε περίοδο κρίσης
Θέμα: Πρόγραμμα «Θησέας»
Αποκλειστικότητα Euromoney - Με αξιολόγηση ΑΑ+ και υγιή ρευστότητα:Ποιες ευρωπαϊκές τράπεζες ωφελούνται από την κρίση
Αποκλειστικότητα Euromoney : Μια νέου τύπου «καθίζηση» της παγκόσμιας αγοράς τιτλοποιήσεων
Ανάλυση - Πιάνουν "πάτο" οι αποτιμήσεις:Μεγάλο μέρος του κινδύνου έχει ήδη προεξοφληθεί
Ανάλυση - Παγκόσμια Πιστωτική Κρίση:Προσδοκάται ανάκαμψη στα μέσα του 2009
Έρευνα - Αξιολόγηση από την Hellastat:Μειώνεται η φερεγγυότητα των ελληνικών επιχειρήσεων
Φάκελοι - Πλαίσιο: «Δρόμος αντοχής και όχι sprint»
Στα ενδότερα της οδού Σοφοκλέους
Παρουσιάσεις
Νέα της αγοράς
Μετά την απομάκρυνση εκ του ταμείου...

 Όροι και προϋποθέσεις του site