Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Older Conferences

Δείτε τον απολογισμό του συνεδρίου

Δείτε τον απολογισμό του συνεδρίου

Δείτε τον απολογισμό του Συνεδρίου

Δείτε τον απολογισμό του Συνεδρίου

More ...

 


Ιανουάριος-Φεβρουάριος 2009                              

ΘΕΜΑ


ΠΡΟΤΕΙΝΕΤΑΙ ΕΙΔΙΚΟ
ΒΑΛΚΑΝΙΚΟ ΠΑΚΕΤΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ

ΣΥΝΤΟΝΙΣΜΕΝΕΣ ΚΙΝΗΣΕΙΣ ΤΡΑΠΕΖΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ


Στελέχη τραπεζών τονίζουν ότι, στη σημερινή δύσκολη συγκυρία, πρέπει να εφαρμοστεί πρόγραμμα στήριξης των ελληνικών επενδύσεων στη Νοτιο-Ανατολική Ευρώπη, διαφορετικά κινδυνεύει να χαθεί ό,τι με κόπο έχει χτιστεί τα τελευταία δέκα χρόνια.


από τον Γιάννη Παπαδογιάννη



Την ανάγκη δυναμικής παρέμβασης για την στήριξη των μεγάλων επιχειρηματικών κινήσεων που έχουν πραγματοποιηθεί την τελευταία δεκαετία στις χώρες της Νοτιοανατολικής Ευρώπης υπογραμμίζουν επιχειρηματίες και επιτελικά στελέχη τραπεζών.
Το 2009 αναμένεται ανώμαλη προσγείωση των οικονομιών της περιοχής ενώ οι σοβαρές μακροοικονομικές ανισορροπίες, που τις ημέρες της ευφορίας έμοιαζαν ασήμαντες, μπορούν να παρασύρουν σε επικίνδυνα νερά τις εύθραυστες γειτονικές οικονομίες και μαζί με αυτές τις εγχώριες τράπεζες και επιχειρήσεις που έχουν επενδύσει πολλά στις γειτονικές χώρες. Στελέχη τραπεζών αναγνωρίζουν ότι οι συνθήκες ρευστότητας στις γειτονικές χώρες είναι δυσμενέστερες σε σχέση με αυτές στην εγχώρια αγορά και υπογραμμίζουν τον κίνδυνο πιστωτικής ασφυξία που θα μπορούσε να πλήξη καίρια το ελληνικό επιχειρείν. Θα πρέπει, τονίζουν, να εφαρμοστεί πρόγραμμα για την στήριξη των ελληνικών επενδύσεων στη σημερινή δύσκολη συγκυρία, διαφορετικά κινδυνεύει να χαθεί ότι με κόπο έχει χτιστεί τα τελευταία δέκα χρόνια.
Συνολικά στην ευρύτερη περιοχή της ΝΑ Ευρώπης, οι επενδύσεις ελληνικών συμφερόντων εκτιμάται ότι ξεπερνούν πλέον τα 16 δισ. ευρώ, δηλαδή περίπου το 7% του εγχώριου ΑΕΠ, με τις τράπεζες να διαδραματίζουν τον μεγαλύτερο ρόλο.
«Αν δεν στηριχθούν οι εκατοντάδες επιχειρήσεις ελληνικών συμφερόντων που δραστηριοποιούνται στο εξωτερικό, δεν διακινδυνεύεται μόνον να αφανισθούν ορισμένες θυγατρικές εταιριών, αλλά σε ορισμένες περιπτώσεις ακόμα και να καταρρεύσουν οι ίδιοι οι μητρικοί όμιλοι», σημειώνει στέλεχος τράπεζας.
Η μεγάλη μείωση της ζήτησης στις χώρες της περιοχής και η μεγάλη επιβράδυνση των ρυθμών οικονομικής ανάπτυξης σε συνδυασμό με το κλείσιμο των γραμμών χρηματοδότησης (λόγω της έλλειψης ρευστότητας) δημιουργούν ασφυξία σε πολλές επιχειρήσεις.
Οι δυνατότητες παρέμβασης των τραπεζών και η χορήγηση δανείων σε επιχειρήσεις που χρειάζονται υποστήριξη είναι περίπου αδύνατη, δεδομένου ότι το μοντέλο ανάπτυξης των τραπεζών στην περιοχή ήταν τα... δανεικά. Απουσία καταθετικής βάσης οι τράπεζες δανείζονταν από τη διατραπεζική αγορά, προκειμένου να χρηματοδοτήσουν τις εργασίες τους στις χώρες του εξωτερικού.
Είναι χαρακτηριστικό ότι στη Βουλγαρία οι συνολικές χορηγήσεις της Εθνικής Τράπεζας (στοιχεία 30.06.08) φτάνουν τα 3,6 δισ. ευρώ, ενώ οι καταθέσεις τα 1,9 δισ. ευρώ. Στην Τουρκία - τη μεγαλύτερη αγορά της Εθνικής Τράπεζας μετά την εγχώρια - οι χορηγήσεις της Finansbank σε τοπικό νόμισμα ανέρχονται σε 20,3 τρισ. ενώ οι καταθέσεις είναι μόλις 7,2 τρισ. τουρκικές λίρες. Σύμφωνα με τα στοιχεία του εννεαμήνου, η Eurobank EFG στο εξωτερικό έχει χορηγήσει δάνεια σε επιχειρήσεις και νοικοκυριά συνολικού ύψους 10,9 δισ. ευρώ, ενώ οι καταθέσεις που έχει συγκεντρώσει στις χώρες αυτές είναι 6,2 δισ. ευρώ. Αντίστοιχα, η Alpha Bank εκτός Ελλάδας έχει δάνεια 9,7 δισ. ευρώ έναντι καταθέσεων 5,9 δισ. ευρώ, ενώ η Τράπεζα Πειραιώς έχει πραγματοποιήσει χορηγήσεις 8,1 δισ. ευρώ και οι αντίστοιχες καταθέσεις είναι μόλις 4,3 δισ. ευρώ.


«ΟΧΙ» ΑΠΟ ΤΗΝ ΤτΕ
Έντονο προβληματισμό προκαλεί στους επιτελείς των τραπεζών επιστολή της Τράπεζας της Ελλάδος η οποία τους ζητά να χορηγούν, από εδώ και πέρα, δάνεια στις χώρες του εξωτερικού που δραστηριοποιούνται μόνο εφ' όσον έχουν εξασφαλίσει την ανάλογη καταθετική βάση σε τοπικό νόμισμα. Ανάλογη απαγόρευση ισχύει και για την αξιοποίηση των κεφαλαίων του κυβερνητικού σχεδίου εκτός Ελλάδος.
Έτσι, με τα σημερινά δεδομένα στις αγορές, οι εγχώριες τράπεζες δεν μπορούν - τουλάχιστον για την εφετινή χρονιά - να υποστηρίξουν την ανάπτυξη των εκτός Ελλάδος εργασιών, εκτός αν καταφέρουν να προσελκύσουν τοπικές καταθέσεις, προοπτική που φαίνεται εξαιρετικά δύσκολη. Στο πλαίσιο αυτό, όλες οι τράπεζες έχουν παγώσει τις χορηγήσεις νέων δανείων στις χώρες της Νοτιοανατολικής Ευρώπης, ενώ παράληλα εγκαταλείπουν τα φιλόδοξα σχέδια ενίσχυσης της παρουσίας τους στο εξωτερικό.
Η Εθνική Τράπεζα έχει αναστείλει τα σχέδια αυτόνομης ανάπτυξης του δικτύου της στη Ρουμανία, ενώ έχει περιστείλει την ανάπτυξη του δικτύου στην Τουρκία. Η Eurobank EFG έχει παγώσει το τρίτο κύμα επέκτασης, που προέβλεπε τουλάχιστον 1.400 καταστήματα εκτός Ελλάδος (σήμερα φτάνουν τα 1.130), ενώ η Alpha Bank επίσης περιστέλλει δραστικά τους στόχους του επιχειρησιακού της σχεδίου, που προέβλεπε 870 καταστήματα στο εξωτερικό μέχρι το τέλος του 2010. Η Τράπεζα Πειραιώς, που σήμερα διαθέτει περί τα 513 καταστήματα σε εννέα χώρες του εξωτερικού, επίσης ανακόπτει ρυθμούς, περιστέλλοντας δραστικά τη δημιουργία νέων καταστημάτων στην Ρουμανία, τη Βουλγαρία και τη Σερβία.
'Ετσι, μετά από μια επταετία δυναμικής επέκτασης στις αγορές των γειτονικών χωρών, επέκταση που ήδη έχει αποδώσει σημαντικούς καρπούς, οι εγχώριες τράπεζες προετοιμάζονται για την διαχείριση της εξαιρετικά δύσκολης οικονομικής συγκυρίας, ειδικά για τις αδύναμες οικονομίες των χωρών αυτών. Πλέον, όλο το βάρος δίνεται στην μείωση των δαπανών και την διατήρηση των σημερινών θέσεων με τις μικρότερες δυνατές απώλειες. Μερίδα αναλυτών εκτιμούν ότι αν η σημερινή δύσκολη κατάσταση συνεχιστεί, και επαληθευτούν οι δυσοίωνες εκτιμήσεις για την πορεία των αναδυόμενων οικονομιών, τότε ελληνικές τράπεζες ίσως υποχρεωθούν σε αποχώρηση από ορισμένες γειτονικές χώρες, με την πώληση θυγατρικών τραπεζών.
Στο πλαίσιο αυτό, εννέα ευρωπαϊκοί τραπεζικοί όμιλοι, μεταξύ των οποίων και η Eurobank EFG, σε επιστολή που απέστειλαν στην Ευρωπαϊκή Ένωση, υπογραμμίζουν την ανάγκη στήριξης των οικονομιών της Νοτιανατολικής Ευρώπης στη σημερινή δύσκολη συγκυρία. Οι αυστριακές Raiffeisen και Erste Bank, οι ιταλικές Unicredit και Intesa Sanpaolo, η γαλλική Societe Generale, η βελγική KBC, η γερμανική Bayern Landesbank, η σουηδική Swedbank και η ελληνική EFG Eurobank, σε επιστολή που απέστειλαν στην Κομισιόν, ζητούν από την ΕΕ και την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα τη λήψη μέτρων για ενίσχυση της ρευστότητας και την ενίσχυση της πιστωτικής επέκτασης, όχι μόνο προς τα νέα μέλη της ΕΕ, όπως η Πολωνία, αλλά και προς κράτη τα οποία είναι υποψήφια για ένταξη στην Ένωση, όπως η Σερβία, ή ακόμη και προς χώρες όπως η Ουκρανία, που η προοπτική εισόδου της στην ΕΕ είναι ακόμα απομακρυσμένη.


ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΠΙΘΕΣΗ ΣΤΗΝ ΑΜΥΝΑ
Τα πρώτα βήματα επέκτασης των τραπεζών πραγματοποιήθηκαν στις αρχές του 2000 με την εξαγορά τραπεζών στις «κοντινές» γειτονικές χώρες όπως στη Βουλγαρίας, τη Ρουμανία, την ΠΓΔΜ κ.ά., ενώ ακολούθησε δεύτερο κύμα επέκτασης, που κορυφώθηκε το 2006 με την επέκταση σε χώρες όπως Τουρκία, Πολωνία και Ουκρανία. Στα χνάρια των τραπεζών κινήθηκαν πολλές επιχειρήσεις, οι οποίες αξιοποιώντας τις γραμμές χρηματοδότησης που παρείχαν οι τράπεζες, επεκτάθηκαν σε δεκάδες νέες χώρες.
Πλέον, το ελληνικό κεφάλαιο επιχειρεί σε μια ευρύτερη περιοχή που οριοθετείται βόρεια από την Ρωσία, την Ουκρανία και Πολωνία, περιλαμβάνει πέντε γειτονικές χώρες στα Βαλκάνια και επεκτείνεται ανατολικά στην Τουρκία και την Αίγυπτο.
Το ευρωπαϊκό όραμα και η προοπτική οικονομικής ανάπτυξης και ευημερίας έχει οδηγήσει τις χώρες της περιοχής στην υιοθέτηση εκσυγχρονιστικών πολιτικών, αμβλύνοντας τις εντάσεις, τις μισαλλοδοξίες και τα εθνικιστικά πάθη, που  μέχρι πολύ πρόσφατα ταλαιπώρησαν την περιοχή. Πλέον, τα κράτη της περιοχής ανταγωνίζονται σε θέματα προσέλκυσης ξένων επενδυτών, ιδιωτικοποιήσεων,  δημιουργίας υποδομών, εκσυγχρονισμού θεσμών και προσαρμογής των νόμων στο ευρωπαϊκό νομοθετικό πλαίσιο.
Έτσι, η γεωγραφική θέση της Ελλάδας, που μέχρι χθες αποτελούσε σοβαρό μειονέκτημα, σήμερα αποτελεί ισχυρό πλεονέκτημα.  Μετά από χρόνια απομόνωσης, το ελληνικό κεφάλαιο, εντοπίζοντας απο νωρίς τις ευκαιρίες, κινήθηκε δυναμικά, σταδιακά απέκτησε αυτοπεποίθηση και πλέον φιλοδοξεί να ασκήσει ρόλο ισχυρού περιφερειακού παίκτη.
Τράπεζες, κατασκευές, εμπόριο, ενέργεια, τρόφιμα και πολλοί ακόμα κλάδοι απευθύνονται πλέον όχι σε μια αγορά 10 εκατομμυρίων κατοίκων, αλλά σε μια νέα αγορά άνω των 100 εκατομμυρίων δυνητικών πελατών.


ΠΥΚΝΩΝΟΥΝ ΤΑ ΝΕΦΗ
Σοκ προκάλεσε στους επιτελείς των εμπορικών τραπεζών η αναθεώρηση των εκτιμήσεων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την πορεία (και) της ελληνικής οικονομίας προβλέποντας μηδενικούς ρυθμούς ανάπτυξης για το 2009!
Το μεγάλο ερωτηματικό για τις τράπεζες είναι το κατά πόσο η επιβράδυνση της οικονομικής δραστηριότητας θα επηρεάσει την πιστωτική συμπεριφορά των εγχώριων επιχειρήσεων και νοικοκυριών.
Προβληματισμός επικρατεί στα επιτελεία των τραπεζών καθώς πληθαίνουν ανησυχητικά τα κρούσμα επιχειρήσεων και νοικοκυριών που καθυστερούν στην αποπληρωμή των δανείων τους λόγω της δύσκολης οικονομικής συγκυρίας ενώ τα τελευταία στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος δείχνουν ότι ο δείκτης των μη εξυπηρετούμενων δανείων διαμορφώνεται στο 4,8%.
Οι τράπεζες θα πρέπει να διοχετεύσουν τη ρευστότητά τους σε αξιόχρεους δανειολήπτες και υγιείς επιχειρήσεις, αποστολή που φαίνεται εξαιρετικά δύσκολη. Η δυσκολία εξεύρεσης αξιόχρεων δανειοληπτών αποτυπώνεται στην μεγάλη αύξηση των απορρίψεων αιτήσεων δανείων από τις τράπεζες: κατά πληροφορίες μία στις δύο αιτήσεις για χορήγηση δανείου απορρίπτεται. Παράλληλα, οι τράπεζες προχωρούν σε επαναδιαπραγμάτευση παλαιών δανείων, ιδιαίτερα των επιχειρηματικών που τελούν υπό ανανέωση, ζητώντας πρόσθετες εξασφαλίσεις αλλά και υψηλότερα επιτόκια.
Το μεγάλο μειονέκτημα για την ελληνική τραπεζική αγορά είναι ότι απελευθερώθηκε μόλις τα τελευταία δέκα χρόνια και αναπτύχθηκε σε ένα μοναδικά ευνοϊκό περιβάλλον ισχυρής οικονομικής ανάπτυξης και ιστορικά χαμηλών επιτοκίων, λόγω της ένταξης της χώρας μας στην Ευρωζώνη. Σε αντίθεση με τις άλλες ευρωπαϊκές χώρες, που γνωρίζουν ότι μηδενική ανάπτυξη οδηγεί για παράδειγμα σε διπλασιασμό των προβληματικών δανείων, στην Ελλάδα το τι συμβαίνει στο τραπεζικό σύστημα σε περιόδους κρίσεων αποτελεί ακόμη άγνωστο ζήτημα.


  Περιεχόμενα
Editorial: Αναζητώντας απαντήσεις που αξίζουν χρυσάφι
Επικαιρότητα
Προτάσεις Αγοράς: Χρηματοστήριο - το «παιχνίδι» πέρασε στους πολιτικούς!
Στιγμιότυπα από τη Σοφοκλέους
Συνέντευξη: Σπύρος Καπράλος - Πρόεδρος Χρηματιστηρίου Αθηνών
Άρθρο: Η παγκόσμια οικονομική κρίση και οι χρηματιστηριακές αγορές
Θέμα: Οι 4 εποχές του χρηματιστηρίου και τι «διδάσκουν» για τις επενδύσεις
Θέμα: Επενδύσεις σε ακίνητα - Αγοραστικές ευκαιρίες, ικανοποιητικές αποδόσεις
Θέμα: Προτείνεται ειδικό βαλκανικό πακέτο στήριξης
Ανάλυση Merrill Lynch: Πώς βλέπει το επενδυτικό 2009 ο Gary Dugan της Merrill Lynch
Αφιέρωμα: Εταιρίες Δημοσίου
Παρουσίαση: Ο νομπελίστας P.Krugman για την οικονομική κρίση
Αφιέρωμα: South-East Europe Insurance Conference 2008
Παρουσίαση: ΧΡΗΜΑ & INSURANCE WORLD - Νέες κσι ανανεωμένες εκδόσεις της Metaholding
Αφιέρωμα: Αγορά μαζικής εστίασης
Παρουσίαση: IDC Security Roadshow 2009
Αφιέρωμα: Καταθετικά προϊόντα τραπεζών
Αφιέρωμα: Αγορά γαλακτοκομικών προϊόντων
Διεθνείς Αγορές: 2009, με βαρυχειμωνιά
Ανάλυση Schroders: Πως βγήκαν οι αγορές από τις προηγούμενες υφέσεις
Αποκλειστικότητα Euromoney: Πως οι εταιρείες θα επιβιώσουν όσο διαρκεί η κρίση ρευστότητας
Ανάλυση BlackRock: Οι προοπτικές του 2009
Στα ενδότερα του Χρηματιστηρίου Αθηνών
Τα νέα της αγοράς
Δια ταύτα...: Μάλλον, για χλωμό το βλέπουμε

 Όροι και προϋποθέσεις του site