Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Δείτε τον απολογισμό της εκδήλωσης

Older Conferences

Δείτε τον απολογισμό του συνεδρίου

Δείτε τον απολογισμό του συνεδρίου

Δείτε τον απολογισμό του Συνεδρίου

Δείτε τον απολογισμό του Συνεδρίου

More ...

 


Μάρτιος 2009                              

ΔΥΣΚΟΛΗ ΠΕΝΤΑΕΤΙΑ<?xml:namespace prefix = o ns = "urn:schemas-microsoft-com:office:office" /><o:p></o:p>


ΓΙΑ ΤΙΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΕΣ<o:p></o:p>


 <o:p></o:p>


Με δεδομένες τις ζοφερές συνθήκες που διαμορφώνονται στην οικοδομή και γενικότερα στον κλάδο των κατασκευών, το «Χ» αναζήτησε κάποιες δυνατότητες διεξόδου από τη κρίση, συζητώντας με έναν ειδικό: τον κ. Αντώνη Τορτοπίδη, υπεύθυνο μελετών στην εταιρεία οικονομικών συμβούλων Όμικρον, ο οποίος μάλιστα υπήρξε για 16 χρόνια, την περίοδο 1991- 2007, υπεύθυνος έρευνας και ανάλυσης στον ΣΕΒ.<o:p></o:p>


 <o:p></o:p>



ΘΑ ΥΠΕΡΒΟΥΝ ΤΙΣ 100.00 ΕΩΣ ΤΟ ΕΤΟΣ 2011<o:p></o:p>


ΟΙ ΑΠΩΛΕΙΕΣ ΘΕΣΕΩΝ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΟΙΚΟΔΟΜΗ<o:p></o:p>



ΤΟ ΡΕΑΛΙΣΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ ΒΛΕΠΕΙ ΑΝΑΚΑΜΨΗ ΤΟΥ ΑΕΠ ΤΟ 2012,<o:p></o:p>


ΤΟ ΑΠΑΙΣΙΟΔΟΞΟ ΒΛΕΠΕΙ ΑΡΓΟ Ή ΜΗΔΕΝΙΚΟ ΡΥΘΜΟ ΩΣ ΤΟ 2015<o:p></o:p>



 <o:p></o:p>


από την Στεφανία Σούκη <o:p></o:p>


Οι εκτιμήσεις είναι απογοητευτικές: τη διετία 2009-2010 θα χάνονται 40.000 θέσεις απασχόλησης στην οικοδομή κάθε χρόνο με τις συνολικές απώλειες θέσεων απασχόλησης έως το 2011 να ξεπερνούν, κατά τις εκτιμήσεις, τις 100.000, ενώ ο κύκλος εργασιών των οικοδομικών επιχειρήσεων θα μειώνεται κατά περισσότερο από 3 δισ. ευρώ κάθε χρόνο την περίοδο 2009-2010, και ο τζίρος των επιχειρήσεων οικοδομικών υλικών υπολογίζεται ότι θα μειωθεί κατά 1,5 δισ. ευρώ.<o:p></o:p>


Την ίδια στιγμή, οι απώλειες του Δημοσίου από φόρους, καταβολή επιδομάτων κ.τ.λ. που σχετίζονται  με την οικοδομή υπολογίζεται ότι θα πλησιάσει το 1,5 δισ. ευρώ τόσο το 2009 όσο και το 2010, ενώ σωρευτικά, έως το 2011 η επιβάρυνση θα είναι της τάξεως των 3 δισ. ευρώ.<o:p></o:p>


 <o:p></o:p>


ΧΡΗΜΑ_Κύριε Τορτοπίδη, ποιες λύσεις μπορούν να υπάρξουν από πλευράς του οικονομικού επιτελείου ώστε να δοθεί ανάσα στον κατασκευαστικό κλάδο;<o:p></o:p>


ΑΝΤΩΝΗΣ ΤΟΡΤΟΠΙΔΗΣ­_Τα περιθώρια είναι λίγα δυστυχώς και η οικονομική πολιτική δεν μπορεί εύκολα να αποτρέψει την πτώση της οικοδομικής δραστηριότητας. Ωστόσο, οι αρνητικές επιπτώσεις θα μπορούσαν να απορροφηθούν έν μέρει με λύσεις όπως:<o:p></o:p>


α) ενεργητικές πολιτικές απασχόλησης για τους εργάτες και τεχνίτες οικοδομής,<o:p></o:p>


β) αναπροσανατολισμός της επιχειρηματικότητας του οικοδομικού τομέα αλλά και<o:p></o:p>


γ) περιορισμός των δαπανών του δημόσιου τομέα για εξισορρόπηση των δυσμενών επιπτώσεων στα δημόσια οικονομικά.<o:p></o:p>


Μέχρι σήμερα το πολύ εύκολο που έκαναν οι κατασκευαστές ήταν η αντιπαροχή, τακτική που ακολουθείται στη χώρα μας κατά κόρον τις τελευταίες δεκαετίες. Οι σημερινές συνθήκες κρίσης ωστόσο έχουν αλλάξει τα δεδομένα, ενώ μεγάλο πλέον είναι και το απόθεμα των αδιάθετων κατοικιών, το οποίο, κατά τις εκτιμήσεις, είναι πολύ δύσκολο να απορροφηθεί. Γι’ αυτό, μια εναλλακτική κατασκευαστική δραστηριότητα, η οποία μπορεί να εφαρμοσθεί σήμερα και να διατηρήσει σε ικανοποιητικά επίπεδα την οικοδομική δραστηριότητα, είναι η βελτίωση του παλιού αποθέματος π.χ. με τη ενίσχυση της ενεργειακής απόδοσης των κτιρίων, τη βελτίωση της στατικής τους επίδοσης, της αισθητικής τους ή ακόμη και τη διαμόρφωση των ταρατσών. Προς την κατεύθυνση αυτή θα πρέπει να οργανωθεί ένα ολόκληρο σύστημα επανακατάρτισης της επιχειρηματικότητας στον κατασκευαστικό τομέα. Κάτι, φυσικά, το οποίο δεν είναι εύκολη υπόθεση, επειδή θα πρέπει να προσαρμόσει κανείς την προσφορά και να αυξήσει τη ζήτηση.<o:p></o:p>


 <o:p></o:p>


Χ_Πώς μπορεί να γίνει αυτό από πλευράς της Ελληνικής Πολιτείας;<o:p></o:p>


Α.Τ._Στην περίπτωση π.χ. που τα αρμόδια υπουργεία έδιναν κίνητρα προς την πλευρά των ιδιοκτητών με επιδοτήσεις, όπως έγινε με το επιτυχημένο πρόγραμμα Προσόψεις του δήμου Αθηναίων με αφορμή τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 2004. Το κόστος των κινήτρων για το Δημόσιο θα αντισταθμισθεί από τις ζημίες που ούτως ή άλλως θα έχει λόγω της απώλειας των θέσεων εργασίας και της κρίσης στον κλάδο της οικοδομής.<o:p></o:p>


Από την πλευρά τους, οι ιδιοκτήτες ακινήτων θα πληρώσουν ένα ποσό οι ίδιοι, ωστόσο θα έχουν ως οφέλη την υπεραξία από την αναβάθμιση του ακινήτου τους, την εξοικονόμηση ενέργειας, το βελτιωμένο αισθητικό αποτέλεσμα κ.τ.λ.<o:p></o:p>


Επί πλέον, η εθνική οικονομία θα έχει ένα επιπλέον όφελος σε επίπεδο ενεργειακό. Συνολικά, ως σχόλιο θα μπορούσε να πεί κανείς ότι το εύκολο από πλευράς του Δημοσίου είναι να ανακοινώνει προσλήψεις και να δανείζεται για να στηρίξει την οικονομία- το δύσκολο είναι να δημιουργήσει παραγωγικές δομές.<o:p></o:p>


 <o:p></o:p>


Χ_Πώς σχολιάζετε την πρόταση των κατασκευαστών για αύξηση των δημοσίων επενδύσεων;<o:p></o:p>


Α.Τ._Αυτή είναι μία λύση ως μέσο αντιμετώπισης της κρίσης, ωστόσο οι δημόσιες επενδύσεις δεν μπορούν σε καμία περίπτωση να αντικαταστήσουν τα ιδιωτικά έργα, γιατί η αναλογία είναι μόλις 1 προς 4. Θεωρώ ότι για να αντιμετωπισθεί η κρίση στον κλάδο  θα πρέπει να δοκιμασθούν πολλά διαφορετικά μοντέλα και νέες δραστηριότητες σε σχέση με αυτές που έχουμε συνηθίσει μέχρι σήμερα, ενώ σημαντικό ρόλο, με έμφαση την επανακατάρτιση, θα πρέπει να παίξουν οι κρατικοί φορείς (π.χ. ο ΟΑΕΔ), τα συνδικάτα (π.χ. των Οικοδόμων) και οι επιχειρήσεις του κλάδου της οικοδομής (π.χ. η Ενωση Κατασκευαστών Κτηρίων).<o:p></o:p>


 <o:p></o:p>


Χ_Πώς οδηγηθήκαμε στη σημερινή κατάσταση στον κλάδο της οικοδομής;<o:p></o:p>


Α.Τ._Η έκδοση αδειών νέων οικοδομών κορυφώθηκε στην Ελλάδα το 2005, πλησιάζοντας σε όγκο τα 90 εκατ. τ.μ. Η μεγάλη έξαρση παρατηρήθηκε το 2005, υπό την επίδραση της προσδοκίας για εισαγωγή του ΦΠΑ στα νέα ακίνητα. Το νέο αυξημένο απόθεμα δομημένου χώρου, που κατασκευάστηκε υπό αυτές τις μη κανονικές συνθήκες, είναι φυσικό να δημιουργεί υπερπροσφορά, που ήταν αναγκαίο να απορροφηθεί. Ήδη από το 2005 αναμενόταν μία διορθωτική συρρίκνωση τα επόμενα χρόνια, που επιβεβαιώθηκε. Από τότε μέχρι σήμερα έχει πραγματοποιηθεί κάθετη πτώση που φτάνει σωρευτικά το 40%. Η συρρίκνωση στην έκδοση αδειών εκφράστηκε και ως περιορισμός στην κατασκευαστική δραστηριότητα ήδη από το 2007 και εντονότερα το 2008.<o:p></o:p>


Σε αυτή την «κανονική» συμπεριφορά της αγοράς προστίθεται σήμερα η οικονομική κρίση. Περί της προοπτικής για το άμεσο μέλλον μπορούν μόνο να  γίνουν εκτιμήσεις, υπό τη μορφή σεναρίων. Σύμφωνα με την ομάδα μελέτης της Όμικρον, τρεις βασικές παρατηρήσεις βοηθούν στη διαμόρφωση των σεναρίων αυτών:<o:p></o:p>


• Πρώτον, κύκλοι στην οικοδομική δραστηριότητα, διάρκειας 10-15 ετών, είναι συνηθισμένο φαινόμενο. Η ελληνική αγορά έχει χαρακτηριστικά σχεδόν πλήρως ανταγωνιστικής, με πολλούς ανεξάρτητους κατασκευαστές-πωλητές και πολλούς ανεξάρτητους αγοραστές. Η αυξημένη ζήτηση μιας περιόδου οδηγεί σε διογκούμενη προσφορά, που αυτορυθμίζεται με αποχή από νέες κατασκευές μέχρι να απορροφηθεί το πλεονάζον απόθεμα.<o:p></o:p>


• Δεύτερον, περίοδοι ύφεσης, διάρκειας πέντε ετών κάθε φορά, παρατηρήθηκαν στην Ελλάδα το 1979-84 και 1990-95 και διερχόμεθα ήδη μία νέα που ξεκίνησε το 2006. Η ύφεση του 1979-84 ήταν έντονη, αφ’ ενός λόγω της προηγηθείσας μεγάλης έξαρσης της οικοδομής το 1975-78 και, αφ’ ετέρου, λόγω της δεύτερης πετρελαϊκής κρίσης του 1979, που συνέπεσε με την έναρξη της ύφεσης και είχε ως συνέπεια μηδενικούς ή αρνητικούς ρυθμούς μεταβολής του Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος (ΑΕΠ) την περίοδο 1980-83. Το 1990-95, η ύφεση ήταν ηπιότερη, με λιγότερο βάθος, για τους αντίστροφους λόγους, καθώς ούτε μεγάλη έξαρση είχε προηγηθεί, ούτε νέα μεγάλη κρίση συνέπεσε με αυτήν.<o:p></o:p>


• Τρίτον, η τελευταία ύφεση ξεκίνησε στην πραγματικότητα το 2004, όταν είχε τις προϋποθέσεις να εξελιχθεί ως ήπια ύφεση, ανάλογη με του 1990-95. Όμως παρεμβλήθηκε η στρεβλωτική έξαρση του 2005 και έτσι, μετά το 2005, δημιουργήθηκαν συνθήκες παρόμοιες με της ύφεσης του 1979-84. Η πτώση δηλαδή ξεκίνησε μετά από ασυνήθη έξαρση, είχε ήδη στην περίοδο 2006-08 μεγάλο βάθος και συνδυάζεται με γενικότερη οικονομική κρίση από το 2008.<o:p></o:p>


 <o:p></o:p>


Χ_Τι προβλέπετε, λοιπόν, για την εξέλιξη της κρίσης;<o:p></o:p>


Α.Τ._Σύμφωνα με το πρώτο σενάριο, η σημερινή ύφεση της οικοδομικής δραστηριότητας θα ακολουθήσει ανάλογη πορεία με την ύφεση του 1979-84, καθώς έχει πολλά κοινά στοιχεία με αυτήν. Αυτό σημαίνει ότι τα επόμενα δύο χρόνια η οικοδομική δραστηριότητα θα υποχωρήσει περαιτέρω κατά 20%, κάτω από τα χαμηλά ήδη επίπεδα του 2008, φθάνοντας τα 38 εκατ. τ.μ. το 2010, έναντι 88 εκατ. τ.μ. το έτος ρεκόρ 2005. Στα επόμενα πέντε χρόνια μετά το 2010, θα ανακτήσει το μισό περίπου των απωλειών, φτάνοντας το 2015 σε άδειες νέων οικοδομών με όγκο περί τα 65 εκατ. τ.μ., που αντιπροσωπεύει το 70%-75% του αντίστοιχου μεγέθους-ρεκόρ που επιτεύχθηκε το 2005.<o:p></o:p>


Το δεύτερο σενάριο έχει ως εξής: η ύφεση θα εξελιχθεί έτσι, ώστε στη συνολική περίοδο 2004-2015 να κατασκευαστεί τόσος χώρος νέων οικοδομών, όσος θα αντιστοιχούσε σε μία ύφεση που θα ξεκινούσε το 2004, με χαρακτηριστικά της ύφεσης 1990-95 και της ανάκαμψης 1996-2001. Αυτό σημαίνει ότι οι άδειες νέων οικοδομών θα περιοριστούν περαιτέρω στα 40 εκατ. τ.μ. το 2009 και θα αρχίσουν από το 2010 να ανακάμπτουν με ήπιο ρυθμό, της τάξεως του 4% κατά μέσο ετήσιο όρο για να φτάσουν τα 50-52 εκατ. τ.μ. το 2015.<o:p></o:p>


 <o:p></o:p>


Χ_Ποια είναι τα αντίστοιχα σενάρια μεταβολής του ΑΕΠ για την επόμενη πενταετία;<o:p></o:p>


Α.Τ._Η αυξημένη οικοδομική δραστηριότητα συμβάλλει, όπως είναι εύλογο, σε αύξηση του ΑΕΠ, ενώ αντίστοιχα, και η αύξηση των εισοδημάτων ενισχύει την οικοδομική δραστηριότητα. Επομένως υπάρχει αλληλεπίδραση και συσχέτιση μεταξύ των δύο μεγεθών. Σε ένα απλό μοντέλο, όπου η οικοδομική δραστηριότητα αντιπροσωπεύει κύριο παράγοντα προσδιορισμού των μεταβολών του ΑΕΠ, προκύπτει εκτίμηση του ρυθμού μεταβολής του ΑΕΠ που ακολουθεί αρκετά αξιόπιστα τους πραγματικούς ρυθμούς. Στο 83% των περιπτώσεων, προβλέπει σωστά τη βελτίωση ή επιδείνωση του ρυθμού μεταβολής του ΑΕΠ χωρίς καθόλου ή με χρονική υστέρηση/προήγηση ενός έτους.<o:p></o:p>


Όμως το απόλυτο μέγεθος του εκτιμώμενου ρυθμού μεταβολής του ΑΕΠ είναι συχνά λίγο υπερεκτιμημένο στις κακές και λίγο υποεκτιμημένο στις καλές χρονιές. Χρησιμοποιώντας αυτό το απλό μοντέλο, τα δύο σενάρια εξέλιξης της οικοδομικής δραστηριότητας οδηγούν στα εξής συμπεράσματα:<o:p></o:p>


• Θα υπάρξει καθήλωση του ΑΕΠ σε χαμηλούς, μηδενικούς ή και ελαφρά αρνητικούς ρυθμούς στην περίοδο έως το 2011.<o:p></o:p>


• Αξιόλογη ανάκαμψη αναμένεται από το 2012 στο ρεαλιστικό σενάριο.<o:p></o:p>


• Στο απαισιόδοξο σενάριο, η οικονομία μένει παγιδευμένη σε ρυθμούς ≤2% μέχρι περίπου το 2015.<o:p></o:p>


Το ταμείο του ευρύτερου δημόσιου τομέα, και εν πολλοίς το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης, θα επιβαρυνθεί από τη μείωση των εσόδων ΦΠΑ στην οικοδομή, τη μείωση φόρου εισοδήματος, λόγω περιορισμού των μισθών και εισοδημάτων στην οικοδομή, τη μείωση των ασφαλιστικών εισφορών στο ΙΚΑ, λόγω περιορισμού της απασχόλησης στην οικοδομή καθώς και την αύξηση των επιδομάτων ανεργίας για τους ανέργους στον τομέα της οικοδομής. Υπολογίζεται ότι οι μισθοί και τα εισοδήματα από την οικοδομή θα μειώνονται με ρυθμό της τάξεως του 1 δισ. ευρώ κάθε χρόνο στην περίοδο 2009-2010.<o:p></o:p>


Από τις παραμέτρους αυτές προκύπτει ότι η συνολική άμεση επίπτωση στα δημόσια οικονομικά από αυτές τις επιβαρύνσεις υπολογίζεται ότι θα πλησιάσει το 1,5 δισ. ευρώ τόσο το 2009 όσο και το 2010, ενώ σωρευτικά έως το 2011 η επιβάρυνση θα είναι της τάξεως των 3 δισ. ευρώ.<o:p></o:p>

  Περιεχόμενα
Editorial: ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ ΣΤΟΥΣ... ΦΡΑΓΚΟΥΣ
Επικαιρότητα: ΑΠΕΡΡΙΦΘΗ...ΜΕΤ’ ΕΠΑΙΝΩΝ Η ΣΥΝΑΙΝΕΣΗ ΣΤΗ ΛΙΤΟΤΗΤΑ
περιεχόμενα τ. 350/03.2009
Προτάσεις Αγοράς: Η ΣΟΦΟΚΛΕΟΥΣ ΑΠΕΝΑΝΤΙ ΣΤΟ... ΘΗΡΙΟ
ΣΤΙΓΜΙΟΤΥΠΑ ΑΠΟ ΤΗ ΣΟΦΟΚΛΕΟΥΣ
Συνέντευξη: ΓΙΩΡΓΟΣ ΓΕΡΑΡΔΟΣ - ΠΡΟΕΔΡΟΣ & ΔΙΕΥΘΥΝΩΝ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ «ΠΛΑΙΣΙΟ ΑΕ»
ΘΕΜΑ: ΑΓΟΡΑ ΑΚΙΝΗΤΩΝ
ΘΕΜΑ: ΤΡΑΠΕΖΕΣ
ΘΕΜΑ: ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ
ΦΑΚΕΛΟΣ: EUROBANK PROPERTIES
ΑΦΙΕΡΩΜΑ: ΑΓΟΡΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ
ΑΦΙΕΡΩΜΑ: ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΑΣ - ΙΑΤΡΙΚΑ ΕΙΔΗ
ΑΦΙΕΡΩΜΑ: ΣΤΑΘΕΡΗ ΤΗΛΕΦΩΝΙΑ
ΑΦΙΕΡΩΜΑ: LOGISTICS & ΤΑΧΥΜΕΤΑΦΟΡΕΣ
ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΑΓΟΡΕΣ
EUROMONEY
ΑΝΑΛΥΣΗ
ΑΝΑΛΥΣΗ
Αρθρο: Το «ΝΤΟΜΙΝΟ» ΠΟΥ ΠΡΟΚΑΛΕΙΤΟ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟ
ΕΡΕΥΝΑ: STAT BANK
ΕΡΕΥΝΑ: ERNST & YOUNG
ΣΤΑ ΕΝΔΟΤΕΡΑ ΤΟΥ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ
ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΙΣ
ΝΕΑ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ
ΔΙΑ ΤΑΥΤΑ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΤΗΝ ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ ΣΕ ΜΟΡΦΗ EBOOK

 Όροι και προϋποθέσεις του site